Z wudaća: srjeda, 15 februara 2017
srjeda, 15 februara 2017 13:00

Krim Ukrainje wróćić

Washington (dpa/K/SN). Nowy prezident USA Donald Trump wot ruskeho knje­žerstwa wočakuje, zo namóc na Ukrainje dale njeeskalěruje a zo jej połkupu Krim wróći. Jedyn z jeho rěčnikow je tole rozšěrjał. Zwiskow sobudźěłaćerjow Trumpa z Ruskej dla hišće do jeho nastupa je prezident­ pod ćišćom. Jeho poradźowar za narodnu wěstotu Michael Flynn je wotstupił, po tym zo so wukopa, zo bě z ruskim wulkopósłancom wo sankcijach rěčał.

Ministerka koleze wěri

Berlin (dpa/K/SN). Do zetkanja zakitowanskich ministrow krajow NATO w Brüsselu němska zakitowanska ministerka Ursula von der Leyen (CDU) na tym njedwěluje, zo so USA dale za aliancu angažuja, byrnjež ju prezident Donald Trump do prašenja stajał. Ameriski wonkowny minister James Mattis je jej slubił, zo su USA w zwjazkarstwje kruće zakótwjene. NATO je jemu najwuspěšniša wojerska alianca w stawiznach.

Dalše warnowanske stawki

wozjewjene w: Politika

Rozmołwa ze spisowaćelom Křesćanom Krawcom

Serbski spisowaćel Křesćan Krawc je sej we wubědźowanju „Lausitzen“, wupisanym wot Budyskeho Němsko-Serbskeho ludoweho dźiwadła, Złokomorowskeho Noweho jewišća, Statneho dźiwadła Choćebuz a spěchowanym přez Załožbu za serbski lud, za swoje němskorěčne sceny „Eine Aktentasche voller Geld“ jedne z třoch spěchowanskich mytow zdobył. Alfons Wićaz je so z awtorom rozmołwjał.

Kak je scyła k wobdźělenju dóšło?

wozjewjene w: Kultura
srjeda, 15 februara 2017 13:00

Opel do francoskich rukow?

Berlin (dpa/K/SN). Tradicionalna značka Opel, nimale 90 lět ameriskemu koncernej General Motors (GM) słušaca, stanje so prawdźepodobnje z wobstatkom francoskeho koncerna PSA. Medije rozprawjeja, zo jednanja wo přewzaću mjez woběmaj­ hižo cyły čas traja. Zwjazkowa ministerka za hospodarstwo Brigitte Zypries­ (SPD) je postupowanje GM a PSA kritizowała. Njeje akceptabelne, zo wonej do toho njejstej zwjazkowe knježerstwo, při­słušne krajne knježerstwa, zawodnu radu a dźěłarnistwo IG metal informo­wałoj. General Motors ma zamołwitosć za wšitke Opel zhotowjace němske awtomobilownje.

Po hódnoćenju branšoweho eksperty Ferdinanda Dudenhöffera je w Rüsselsheimje třećina z 15 000 dźěłowych městnow wohrožena. Kaž nowina Bild zdźěla, chce francoski zajimc wo Opel PSA najručišo z němskej kanclerku Angelu Merkel (CDU) rěčeć. Wotmysli jej pječa rozłožić, zo „dźe wo aliancu z Opelom“.

wozjewjene w: Politika

Z Karlom Petrickom, Dennyjom Kralom a Jonasom Krawčikom ma regionalny ligist FC Hornja Łužica Neugersdorf hnydom třoch koparjow w swojich rjadach, kotřiž su tež wažna zepěra Serbskeje koparskeje wubranki. Za jich kwalitami je so naš reporter Georg Zielonkowski pola trenarja FC Hornjeje Łužicy Vragela da Silvy prašał.

Karl Petrick

Vragel da Silva: Bjez toho zo bych přehnawał­, móžu prajić, zo je Karl najwažniši hrajer mojeho mustwa. Wón drje njeje na poziciji předstopowarja wu­rjadny technikar, je pak wosebje tohodla wažny, dokelž cyłk hromadźe dźerži. Přeco­ zaso posrědkuje mustwu chutnosć našeho sporta. Hdyž hubu wočini, woprawdźe­ wšitcy na njeho słuchaja. Karl je za mnje jara wažna wosobina w teamje. Hladajo na wšo to njemóžu sej lěpšeho kapitana za njón předstajić.

Denny Kral

wozjewjene w: Sport
srjeda, 15 februara 2017 13:00

Praha je Sakskej konkurent

Lětanišćo Václava Havela w čěskej stolicy z rekordnej ličbu pasažěrow

Praha/Drježdźany (dpa/SN). Dźeń a wjace wobydlerjow Němskeje wužiwa Praske lětanišćo za dowolowe a słužbne jězby, mjez nimi tójšto ze Sakskeje. Loni běchu hižo štyri procenty wšěch wužiwarjow airporta z Němskeje. Z 13 milionami pasažěrow je Praske lětanišćo Václava Havela loni nowu rekordnu ličbu docpěło, kaž managerka Marika Janoušková powěsćerni dpa zdźěli. Čěska republika ani telko wobydlerjow nima.

Tole wšak su ličby, wo kotrychž móža w susodnej Sakskej jeno sonić. Lětanišći Lipsk/Halle a Drježdźany móžeštej loni hromadźe runje 3,8 milionow pasažěrow zličić – 4,7 procentow mjenje hač lěto do toho­. Ličba pućowacych z lětadłom w Drježdźanach hižo wot lěta 2011 spochi woteběra.

wozjewjene w: Politika
Klaus-Dieter Ortmann, sobudźěłaćer chorobneje kasy Knappschaft Bahn See w Choćebuzu, zběra hižo lětdźesatki hórniske předmjety a nastroje. Z jamowej lampu je započał, mjeztym wopřijima jeho zběrka něhdźe 500 objektow. Druhdy internje wu­zwolene wěcy pokazuje; mjeztym wo tym rozmysluje, je tež w čakarni chorobneje kasy zjawnje wustajeć. Foto: Michael Helbig

wozjewjene w: Kultura
srjeda, 15 februara 2017 13:00

111. zapust swjećili

W Popojcach (Papitz) – małej wsy mjez Wětošowom a Choćebuzom – su minjeny kónc tydźenja­ swój mjeztym 111. zapust woswjećili. Pod přewodom Strobičanskich dujerjow­ ćehnješe 21 dorosćenych a jědnaće młodźinskich porikow po wsy. Při tym wopytachu mjez druhim hladarnju starych, faru, wjesneho předstejićerja a někotrych předewzaćelow. Wšudźe sej wobdźělnicy něšto k piću wuprosychu a wězo tež stajnje zaso zarejwachu. Foto: Michael Helbig

wozjewjene w: Kultura
srjeda, 15 februara 2017 13:00

Piše wo „mištrje“ Bjarnaće Krawcu

W Opolu je wušła loni kniha „Bjarnat Krawc. Kronika życia i działalnośći w zarysie“ („Bjarnat Krawc. Chronika žiwjenja a dźěławosće w přehledźe“). Awtor, pólski wědomostnik Zbigniew Kościów, je hižo wjacore spisy wo serbskich wosobinach wudał, mjez druhim wo Jurju Pilku (LND, 1968), Korli Awgusće Kocoru (1972) a Michale Nawce (1996). Za nětko předležacu ediciju złožowaše so wón nimo swójskich slědźenjow hłownje na knihu Achima Brankačka „Žiwjenje je dźěło – wotpočink je mrěće. Stawizna Bjarnata Krawca“ (1999), ale tež na přinoški dalšich serbskich a čěskich awtorow.

Nowostka wopisuje žiwjenje a skutkowanje Krawca, kaž w podtitlu wupokazane, wot naroda 5. februara 1861 w Jitru hač do jeho smjerće 25. nowembra 1948 w čěskim Varnsdorfje. W skrótšenej formje­ su etapy žiwjenja Krawca tež w Nowym biografiskim słowniku k stawiznam a kulturje Serbow podate. Tam wšak je zmylk: Krawc njebě so hakle 1946 do čěskeho Varnsdorfa přesydlił, ale kaž Kościów prawje pisa, hižo 1. nazymnika 1945 – najprjedy do bydlenja Karela Mackůwa, po tym do swójskeho domu, wot města spřistupnjeneho.

wozjewjene w: Kultura
srjeda, 15 februara 2017 13:00

Połoženje móhło so přiwótřić

Ptača gripa so dźeń a dale rozpřestrěwa. Wot zańdźeneho pjatka je nimale cyły Budyski wokrjes zawrjene abo wobkedźbowanske pasmo. Za plahowarjow pjerizny płaća tuž krute předpisy. Přeńdźenja­ móža hač do 30 000 eurow pokuty wuskutkować.

Budyšin (SN/BŠe). Wospjet skedźbnja Budyski krajnoradny zarjad na to, zo stej we wokrjesu dwaj padaj ptačeje gripy, a namołwja plahowarjow pjerizny, předpisy wukaza zwěrjećeje mrětwy dodźeržeć. Wotpowědne informacije su na internetnych stronach krajnoradneho zarjada wozjewjene.

wozjewjene w: Lokalka

Wojerecy (AK/SN). We Wojerowskim wobydlerskim centrumje na Piwarskej hasy čo. 1 – w domje, hdźež běchu 1912 Domowinu založili, je Wojerowskej kulturnej fabrice serbska rěč dale jara wažna. Tole jednaćel Uwe Proksch na minjenym posedźenju serbskeje přirady města hišće raz potwjerdźi. Dwurěčnosć je tam po jeho słowach pospochi widźomna. Tež turistiska informacija města, kotruž kulturna fabrika njewobhospodarja, ma přichodnje serbskorěčne tafle dóstać. „Mamy prěnje ideje, kak móhli stawizny domu w zwisku z hišće dźensa widźomnymi wuskutkami brunicy zwjazać. Zwoprawdźić móhli to w zachodźe, před­stawy pak njejsu hišće dowuzrawjene“, rjekny Dirk Nasdala, předsyda serbskeje přirady města Wojerec.

wozjewjene w: Lokalka

nawěšk

SERBSKE NOWINY podpěruja:

fueorg misain karten sorbisch

nowostki LND