Z wudaća: štwórtk, 09 awgusta 2018
štwórtk, 09 awgusta 2018 14:00

Ličba woporow dale stupa

Jakarta (dpa/SN). Při zemjerženju na indoneskej dowolowej kupje Lombok je njedźelu znajmjeńša 227 ludźi zemrěło. Tole zdźěli dźensa tamniši zarjad za katastrofowy škit. Přiwšěm móhła ličba hišće dale stupać. Na pódlanskej kupje Bali je so dźensa rano znowa zemja ze sylnosću 6,2 třasła. Twarjenja so sypnychu. Hač je tam­ smjertnych woporow abo zranjenych, dotal znate njeje.

Połoženje dale njerozrisane

Berlin (dpa/SN). Zdźěla dramatiske po­łoženje přemało wučerjow na mnohich šulach, předewšěm w zwjazkowych krajach na wuchodźe Němskeje, njeje tež k zahajenju noweho šulskeho lěta roz­risane. Tole zdźěli dźensa prezident Němskeho wučerskeho zwjazka Heinz-Peter Meidinger powěsćerni dpa. „Tola tež w Bayerskej, Badensko-Württembergskej, Delnjej Sakskej a Sewjerorynsko-Westfalskej je zastaranje wučby na mjezy móžneho“, wón rozkładźe. Wučerjo fa­luja předewšěm na zakładnych, spěchowanskich a bywšich hłownych šulach.

Ma USA za policajski stat

wozjewjene w: Politika
štwórtk, 09 awgusta 2018 14:00

W treningowym lěhwje so poćili

Minjeny štwórtk běchu so koparjo Chróšćanskeje SJ na puć do Pólskeje nastajili. Cil rěkaše wjes Raszowa w gmejnje Leśnica. Po někak tři a poł hodźiny docpě­chu mužojo kwartěr za přichodne dny: hotel Viktorjan. Na druhi dźeń rano započachu trenować. Trenarjej Detlefej Panitzej dźěše při tym wosebje wosebje wo wu­trajnosć. Prěnjej połdrahodźinskej jednotce přizamkny so připołdnju dalša. Tež testowa partija steješe hišće na programje. Přećiwnik bě mustwo ze Stareho Ujazda, hrajace na 6. runinje pólskeho ligo­weho systema. Loni bě wone postupiło a ma ambicije dale postupić. Tak steještej na kopanišću runohódnej cyłkaj. Zaměr testa njebě jenož dobry wuslědk, skerje wuspytanje wšelakich formacijow. Spočatnje bě widźeć, zo maja Chróšćenjo napinacy trening za sobu. Domjacy běchu přeco kročel spěšniši a so w dwu­bojach přesadźichu. Spytachu přećiwnika zahe pod ćišć stajeć, tak zo bě opcija za SJC husto­ jenož dołhi bul. Hosćićeljo w ofen­siwje so z technisce sylnymi hrajerjemi přeco zaso do šěsnatki předrěwachu.

wozjewjene w: Sport
Ludźo modlachu so dźensa w měrowym parku japanskeho města Nagasaki, hdźež spominachu na wopory nadpada USA z atomo­wej bombu. Lětsa budźe tomu 73 lět. Dźesać tysacy njewinowatych ludźi je tam 9. awgusta 1945 zahinyło a 75 000 dalšich so zraniło. Tři dny do toho bě USA hižo město Hiroshimu nadpadnyło. Japanskej měsće, jako prěnjej přez atomowu bombu zničenej, stej mjeztym po cyłym swěće symbol za měr. Foto: picture alliance/Motoki Nakashima

wozjewjene w: Politika
Nahladne Radworske dwórnišćo

W druhej połojcy 19. lětstotka za čas industrializacije twarjachu tež w Hornjej Łužicy železniske čary. Runočasnje nasta­chu dwórnišća, stražniske chěžki a wuhibkarnje. W lětnjej seriji so rozhladujemy, kak trěbne wone něhdy běchu­ a što je so z nimi stało. (14)

W juniju 1846 witaše wulka syła ludźi na Budyskim dwórnišću prěni ćah z Drježdźan, z kotrymž bě samo tež sakski kral Friedrich Awgust II. přijěł. Po tutym historiskim podawku su čaru hišće 1846 krótko do hód hač do Lubija dale wutwarili. Nastupajo rozšěrjenje železniskeje čary tež sewjernje Budyšina běchu wokoło lěta 1870 rozdźělne předstawy.

wozjewjene w: Lokalka
štwórtk, 09 awgusta 2018 14:00

Mnozy serbšćinu wuknu

Šulscy nowačcy wćipni na nowe wužadanje

Worklecy (SN/MiR). Serbske a serbšćinu wuwučowace zakładne šule witaja sobotu šulskich nowačkow.

Na Worklečanskej zakładnej šuli „Michał Hórnik“ póńdźe 35 dźěći do dweju rjadownjow 1. lětnika. Šulerjo z Worklec a wsow, přisłušacych tamnišej gmejnje, změja Luciju Wajdlichowu za rjadownisku wučerku, kotraž budźe 20 šulerjam zhromadnje z Gabrielu Róblowej poboku. 15 dźěći z Njebjelčanskeje gmejny, přewozmje jako rjadowniska wučerka Regina Lanzyna. „Rady bychmy tež nowu wučerku abo wučerja na našej šuli wi­tali“, tak Sabina Hejdušcyna wuswětla, „tola tajkich lětsa nimamy.“

wozjewjene w: Kubłanje
štwórtk, 09 awgusta 2018 14:00

Ma hižo 50 000 podpěraćelow

Saarbrücken (dpa/SN). Za hibanje strony Lěwicy „Stawać“ je so w prěnich dnjach 50 000 ludźi přizjewiło. „Smy přewšo spokojom. Z tajkej rezonancu njejsmy liči­li“, zdźěli dźensa bywši šef Lěwicy Oskar Lafontaine powěsćerni dpa. Předsydka frakcije Lěwicy w zwjazkowym sejmje­ a mandźelska Lafontaina Sahra Wagen­knecht bě hibanje załožiła, a chce předewšěm ludźi narěčeć, kotřiž su hižo lěta z politiki zludani. K tomu słušeja tajcy­, kotřiž běchu z protesta AfD wolili. „Wolerjow, kotřiž politiku AfD zakładnje wotpokazuja a stronu přiwšěm wolichu, chcemy wróćo zdobyć“, bywši šef Lěwicy wuzběhny.

Oficialny start hibanja je za 4. sep­tember připowědźeny, hdźež budźe zjawnosći předstajene. Po tym su po cyłej Němskej kongresy planowane.

Minjene měsacy bě Wagenknecht wospjet njespokojnych přiwisnikow SPD a Zelenych wabiła, kotřiž so z kursom swojeje strony hižo njeidentifikuja. Lafontaine skedźbni hišće raz na to, zo je „Stawać“ strony přesahowace hibanje.

wozjewjene w: Politika
štwórtk, 09 awgusta 2018 14:00

Płody jim „do huby rostu“

Zahroda Radworskeje serbskeje wyšeje šule je woprawdźita zelena oaza

Radworska wyša šula „Dr. Marja Gról­musec“ ma wosebje powabliwu šulsku zahrodu. Tam so wot zažneho nalěća wšitko zeleni, a hač do nazymy žněja šulerjo z wulkej radosću to, štož je pod jich wušiknymi rukami narostło a zrawiło.

Zelena oaza njeje něhdźe na kromje terena kubłanišća, ale je wosrjedź šul­ske­ho twarjenja zaměstnjena. W Radworju njejsu sej městnosć dźěći zakładneje šule jako šulsku zahrodku wotkryli, za­běrace so z temu we wobłuku wěcneje wučby. Ně, su to dźewjatkarjo a dźesat­karjo, kotřiž so wo zahrodku staraja. Ći młódši z nich sad a zeleninu sadźeja a plahuja. A ći starši z wotchadneho 10. lětnika smědźa sej tam wšědnje přestawki popřeć. Dobra duša projekta je Monika Naglo­wa, wučerka matematiki a geografije. „Zajimuju so za zahrodu a posrěd­ku­ju šulerjam rady dobry poměr k při­ro­dźe“, wona měni. W lěće 2012 bě so wšitko započało. Te­hdyši „wulcy“ běchu so na 48hodźinskej akciji wobdźělili a sej teren wosrjedź kubła­nišća wotkryli. Pomhał je jim při tym Radworčan Ludwig Sachsa, kiž ma takrjec „zeleny palc“.

wozjewjene w: Kubłanje
štwórtk, 09 awgusta 2018 14:00

Wažny je respekt

Minister za kultus Christian Piwarz je w Budyšinje starosće rozjimał

Budyšin (SN/MiR). Statneho ministra za kultus Christiana Piwarza (CDU) wočakowaše na žurli Budyskeho hotela „Residence“ wčera wječor na wšě 60 zajimcow. Mjez přitomnymi běštaj serbski zapósłanc Sakskeho krajneho sejma Marko Šiman a nawoda Sakskeho krajneho zarjada za šule a kubłanje Mathias Peter. Zastupjerjo za Serbow wažnych kubłanskich zarjadnišćow přitomni njeběchu.

wozjewjene w: Politika
štwórtk, 09 awgusta 2018 14:00

JANKAHANKA z přestawku

Budyšin (SN/bn). Woblubowana a wuspěšna serbska popowa skupina JANKAHANKA chce swoje skutkowanje „w dotalnej formje na najprjedy raz njewobmjezowany čas na lód połožić“, kaž spěwar a gitarist kapały Józef Brězan na naprašowanje zdźěli. Nastupajo přičiny za přestawku pak wzda so kóždehožkuli komentara. Hač a na kotre wašnje jednotliwi instrumentalisća sami abo zhromadnje dale hudźa, tuchwilu jasne njeje.

wozjewjene w: Kultura
štwórtk, 09 awgusta 2018 14:00

Wróći so bliže k ródnej wsy

Sabina Jurencec je wosom lět z wulkim angažementom na Wyšej šuli „Dr. Marja Grólmusec“ Slepo wuwučowała. Wot noweho šulskeho lěta skutkuje wona nětko na wyšej šuli samsneho mjena w Radworju, bliže k swojej ródnej wsy Pančicam-Kukowej.

Slepo (AK/SN). „Wuwučować bjez wjesela? Wučba bjez smjeća? To njemóžu sej předstajić“, měni Sabina Jurencec z Pančic-Kukowa. „Jeli so w šulskej hodźinje ze šulerjemi njesměju, da něšto njetrjechi.“ Sprawna, direktna a konsekwentna chce wona jako wučerka być – awtentiska a runje tajka kaž hewak tež.

wozjewjene w: Kubłanje

nawěšk

  • Tež lětsa je Domowina na swjedźenskim zarjadowanju wjacorym čestnohamtsce skutkowacym Serbam Myta Domowiny, Čestne znamješko Domowny a tohorunja čestne čłonstwo třěšneho zwjazka spožčiła.  Mjez wuznamjenjenymi běchu zastupjerjo wjacorych generacijow.

nowostki LND