Kiska: Kriza dowěry

pjatk, 15. junija 2018 spisane wot:
Bratislava (SŽ/K). Słowakski prezident Andrej Kiska je w Narodnej radźe zapósłancam rozprawu wo „stawje kraja“ podał. „Najwažniša powěsć bě poslednja reportaža morjeneho nowinarja Jána Kuciaka“, hłowa stata rjekny. „Reakcije na podawk su nam dali z dospołnej jasnosću spóznać, kak hłuboka je njedowěra do stata, kotraž w našej towaršnosći knježi. Zdobom pak je to namołwa, poměry změnić“, prezident zwurazni. Po jeho měnjenju tči Słowakska w krizy dowěry do sprawnosće a do prawniskeho stata. Wot Kiski spomnjena poslednja reportaža přepytowaceho žurnalista Jána Kuciaka měješe wotkrywne nadpismo: „W Słowakskej operuje italska mafija. Jeje pazory sahaja do knježerstwa.“

Andrzej Duda planuje wothłosowanje wo změnje pólskeje wustawy

Waršawa. Pólski prezident Andrzej Duda chcył Zakładny zakoń kraja aktualizować a nowym poměram přiměrić. Zwoprawdźić chce swój zaměr z ludowym wothłosowanjom, při kotrymž wobydlerjo wo změnach rozsudźa. Projekt to, kotryž bě Duda minjene lěta stajnje zaso připowědźił. Tola samo w swójskich rjadach so přiběrajcy kritika jewi.

Prezident Duda je cyłkownje 15 prašenjow zestajał, na kotrež měli ludźo we wólbnej kabinje z haj abo ně wotmołwić. Tak dyrbja mjez druhim rozsudźić, hač měła Pólska w Europskej uniji wostać, hač měło pólske narodne prawo nad europskim prawom stać abo hač njedyrbjeli so kompetency prezidenta rozšěrić. Haj samo prašenje, hač dyrbjał kraj potrěbne swójby abo tajke z wjele dźěćimi pjenježnje dale podpěrać, měło so po woli prezidenta we wustawje zakótwić.

Znowa mjenje bjezdźěłnych

pjatk, 15. junija 2018 spisane wot:
Praha (ČŽ/K). Njedźiwajcy fakta, zo čěske hospodarstwo lětsa pomałšo přibywa hač minjene lěta, je bjezdźěłnosć w meji přiwšěm dale woteběrała – z 3,3 procentow na runje tři procenty. Dźěło pytacych ludźi bě kónc róžownika 120 000, štož je najmjenje wot lěta 1997. Generalna direktorka dźěłoweho zarjada Čěskeje republiki Kateřina Sadílková ma za to, zo so ličba bjezdźěłnych tež w přichodnych měsacach hišće trochu pomjeńši. „Sprěnja hospodarstwo kraja dale rosće, ­a zdruha potrjeba sezonalnje dźěłacych hišće přiběra. Předewzaćeljo pytaja nuznje techniske mocy kaž tež montažowych a twarskich dźěłaćerjow, šoferow nakładnych awtow a předewšěm dźěłowe mocy w gastronomiji a strowotni­stwje. Najmjenje bjezdźěłnych je z 1,9 procentami w Plzeňskim a Pardubicskim wobwodźe, najwjace porno tomu ze 4,8 procentami w Morawsko-šleskim regionje. W Praze-wuchod 1,1 procent ludźi dźěło nima, w Karvinje 7,2 procentaj.

Klaus: Ruska Čěsku njewohrožuje

srjeda, 13. junija 2018 spisane wot:
Praha (ČŽ/K). Ruska njeje Čěskej žane wohroženje, měni něhdyši čěski prezident Václav Klaus. W telewiziji Prima ­wopodstatni wón to z argumentom, zo „z Moskwy njedóstawamy kóždy tydźeń někajke direktiwy kaž z Brüssela, kotrež dyrbimy spjelnić, zo bychmy dobri a hódni byli. Sowjetski zwjazk bě hrózba.“ Informaciju, zo po woprašowanjach jeničce třećina wobydlerjow čłonstwo w Europskej uniji podpěra, ma wón za dobyće a dopokaz, zo so ludźo wot propagandy njedadźa dospołnje zaslepić. Klaus přihłosuje tež prezidentej USA ­Donaldej Trumpej, zo měła so Ruska na jednanjach G 7 zaso wobdźělić. „Rusku zwonka wostajić je dźěćaca hłuposć.“

Drogowu cwólbu rozbili

srjeda, 13. junija 2018 spisane wot:

Praha (dpa/SN). Čěska policija je zhromadnje z kolegami po USA a Awstralskej mjezynarodnu drogowu cwólbu rozbiła, kotraž měješe samo swójski pućowanski běrow. 60 pozdatnych pašowarjow kokaina a heroina su zajeli, mjez nimi tež šefa cwólby. Jeli podhladnych zasudźa, hrozy jim hač do 18 lět jastwa.

Přepytowarjo móžachu rafinowany system wotkryć: Cwólba bě pućowanski běrow załožiła, kotryž za kurěrow indiwidualne jězby z Prahi do Awstralskeje planowaše. Při mjezypřizemjenju w USA abo Thailandskej wačoki kurěrow wuměnichu a přepodachu jim z heroinom abo kokainom pjelnjene kófry. Na znajmjeńša 38 jězbach su po tym puću něhdźe 780 kilogramow strašneho wopojneho jěda na pjaty kontinent dowjezli. Kurěrow zdobywachu sej mjez mało zasłužacymi worštami. Mužojo dóstachu ně­hdźe 3 000 eurow, štož njewotpowěduje riziku, kotrež na so bjerjechu. Čěscy policisća běchu wusko ze zarjadami USA a z awstralskej zwjazkowej policiju hromadźe dźěłali, kaž powěsćernja ČTK zdźěla.

Zwjetša čłowjek zapraja

srjeda, 13. junija 2018 spisane wot:

PŘIČINY WOBCHADNYCH NJEZBOŽOW, na kotrychž su Škodowki wobdźělene, přepytuje sekcija ‚wobchadna wěstota‘ Mladoboleslavskeje awtotwornje Škoda. W dźesach lětach wobstaća su jeje fachowcy 1 048 wobchadnych njezbožow přepytowali a zwěsćili, zo je 90 procentow z nich „faktor čłowjek“ zawinił. Wo wšitkich padach wjedźe předewzaće dokładnu statistiku. Z njeje wuchadźa, zo bywa najčasćiši zjaw njezbožow zražka z druhim wozydłom, štož je so 380 razow stało. Druhi najčasćiši zjaw z 278 padami je koliděrowanje z wosobami. Sćěhuje prasnjenje awta do murje, štoma abo něčeho druheho twjerdeho. Najrědše z runje dźewjeć padami su njezboža z kolesowarjemi. 747 razow dóńdźe k frontalnym zražkam.

Najčasćišo je k njezbožam dochadźało přewulkeje spěšnosće abo njewobkedźbowanja předjězby dla. Pjatk je „najstrašniši“ dźeń tydźenja – loni bě so z cyłkownje 17 453 wobchadnych nje­zbožow wjetši dźěl stał pjatk. Tón dźeń nawróćeja so mnozy mužojo z městow, w kotrychž wob tydźeń dźěłaja, k swojim swójbam, abo podawaja so swójby z městow na kónctydźenski přebytk w dači.

Planowane pozběhnjenje pólskeho kardinala zbudźa nowu diskusiju

Waršawa. W Pólskej je nowa debata wo antisemitizmje w towaršnosći a wosebje w cyrkwi wudyriła. Diskusiju nastorčił bě chcyjo nochcyjo bamž Franciskus. Wón bě 21. meje dekret wo „rjekowskich skutkach“ kardinala Augusta Hlonda (1881–1948) wozjewił a zahaji tak proces zbóžnoprajenja duchowneho, kiž bě wěsty čas samo nawoda pólskich biskopow. Pólska biskopska konferenca bě wo zbóžnoprajenje kardinala prosyła a dokumenty wo njesebičnym skutkowanju Hlonda na dobro kraja zapodała.

Jenož dwaj dnjej po wozjewjenju bamžowskeho dekreta je Ameriski židowski kongres z rabbijom Davidom Rosenom na čole oficialny protestny list we Vatikanje zapodał. W dokumenće židowski kongres na to skedźbnja, zo bě August Hlond swój čas wuznawacy antisemit. Tak bě pólski kardinal wěriwych 1936 w pastyrskim lisće namołwjał, židowske wobchody bojkotować. Nimo toho wón twjerdźeše, zo Židźa pornografiju rozšěrjeja a špatny wliw na pólsku młodźinu wukonjeja. List běchu tehdy we wšitkich wosadach wozjewili.

Ekonomija lětsa pomałšo rosće

pjatk, 08. junija 2018 spisane wot:
Praha (ČŽ/K). Čěske hospodarstwo je w prěnim kwartalu 2018 wo 4,4 procenty přibyło a tak pomałšo rostło hač loni w štwórtym kwartalu, jako bě wone po wšej Europskej uniji rekordnych 5,5 procentow přiwzało. To zdźěla Čěski statistiski zarjad. „Tele wuwiće pokazuje na to, zo je čěska ekonomija kónc 2017 na wjeršku swojeho hospodarskeho cyklusa stała a zo budźe róst wotnětka w pomałšim tempje přibywać“, hódnoći situaciju analytikar Raiffeisenoweje banki Jakub Červenka. Za lětsa wěšći wón přirost domjaceho socialneho produkta we wobjimje 3,5 procentow. Najebać pomałši róst ekonomije je so přerězna mzda w lětušim prěnim kwartalu wo nic mjenje hač 8,6 procentow zwyšiła a wučinješe k 31. měrcej 30 265 krónow. Inflacisku ratu wotćahnywši so přerězna mzda realnje wo 6,6 procentow zestopnjowa. Dźakowano spomóžnemu wuwiću čěskeho hospodarstwa a z tym zwisowaceho ćišća na mzdy njedostatka dźěłowych mocow dla je přerězna mzda wot lěta 2014 pospochi stupała. Fakt pak je, zo štyri pjećiny dźěławych přerěznu mzdu njedocpěwaja.

Babiš druhi raz powołany

štwórtk, 07. junija 2018 spisane wot:
Praha (ČŽ/K). Kaž bě čěski prezident Miloš Zeman připowědźił, je wón předsydu ANO Andreja Babiša druhi raz za premiera powołał, njewočaknywši wuslědk nutřkostronskeho referenduma ČSSD. Lisćinu ministrow noweho kabineta wotmysli Babiš hakle potom přednjesć, hdyž je wěste, zo wjetšina socialdemokratiskeho čłonstwa wobdźělenje ČSSD na knježestwje schwali. Wuhlady na pozitiwny rezultat wothłosowanja su pječa dobre. Nowinarjam předsyda ANO po swojim powołanju rjekny, zo móhło k pomjenowanju noweho kabineta 26. junija dóńć a k wotumej wo dowěrje w sejmje 11. julija. Tónkróć ma Babiš skerje šansu na dowěru delnjeje komory. Wšako su tež hłosy zapósłancow ČSSD wěste kaž tohorunja komunistiskich zapósłancow, po tym zo je wón tele dny žadanju KSČM za zdawkowanjom restitucijow cyrkwi w dalokej měrje wotpowědował. Poroki, zo so komunisća takle znowa na móc dóstanu, wuwróća Babiš z pokazom na to, zo staj tež Václav Havel a Václav Klaus swój čas z podpěru KSČM knježiłoj.

Babiš kritizuje Angelu Merkel

srjeda, 06. junija 2018 spisane wot:

Praha (dpa/SN). Čěski ministerski prezident Andrej Babiš je namjet zwjazkoweje kanclerki Angele Merkel (CDU) wotpokazał, wutworić zhromadny europski zarjad za ćěkancow. „Smy jasnje rjekli, zo naši ludźo a naše firmy rozsudźeja, štó pola nas bydli a dźěła“, rjekny załožer populisti­skeho hibanja ANO powěsćerni ČTK.

Angela Merkel bě minjeny kónc tydźenja w rozmołwje z nowinarjemi swoje plany k zesylnjenju politiki EU ćěkancam napřećo předstajiła. Při tym poćahowaše so na namjety francoskeho prezidenta Emmanuela Macrona. „Dyrbjał to fleksibelny system być, w kotrymž kóždy kraj přirunajomny podźěl přinošuje“ rjekny kanclerka. Babiš to wotpokaza a praji: „Čehodla dyrbjeli my swój podźěl z pjenjezami wurunać?“ Wón sej žada ćěkancow na mjezach Europy zadźeržeć. Čěska je loni po informacijach nutřkowneho ministerstwa 29 ludźom azyl spožčiła.

nawěšk

  • Jara awtentiske běchu poskićenja ansambla Zabava z Ruskeje.
  • Na zahajenju festiwala štwórtk w Budyskim NSLDź počesćichu přitomni Juraja Kubánku (3. wotprawa) z trójnej serbskej sławu.
  • Hosćo z Peruwa zbudźichu ze swojimi přewšo pisanymi kostimami tójšto zajima.
  • Pólski cyłk z Bolesławieca na štwórtkownym swjedźenskim ćahu k zahajenju festiwala "Łužica 2019" po Budyšinje
  • Algeričenjo na jewišću NSLDź
  • Rejwarjo z Boliwiskeje
  • XIII. mjezynarodny folklorny festiwal "Łužica 2019" je zahajeny. Tule namakaće impresije z prěnich wustupow wobdźělenych skupin. Tule předstajichu skupiny štwórtk dopołdnja w Němsko-Serbskim ludowym dźiwadle hižo raz dźěćom swoje poskićenja, na wobra
  • Rejwarki a rejwarjo Serbskeho folklorneho ansambla Wudowor su zdobom hosćićeljo festiwala.
  • Rejwarki a rejwarjo z pólskeho Bolesławieca
  • Zajim zbudźi tež skupina ze Sewjerneje Makedonskeje
  • Dalši hosćićeljo łužiskeho mjezynarodneho festiwala: Serbska rejwanska skupina Smjerdźaca z hudźbnikami folklorneje skupiny Sprjewjan
  • Překwapjenka běchu mnohim wuměłcy z Peruwa.
  • Prěni raz spožčichu lětsa zarjadowarjo mjezynarodneho folklorneho festiwala wosebite myto a diplom za wurjadny wuměłski wukon. Jón dósta słowakski ansambl Bobańovci za swoju přirodnosć, awtentiskosć a originalitu.
  • Rejwarjo algeriskeho cyłka Couleurs d‘ Algerie
  • Boliwiscy rejwarjo a rejwarki w kostimach na jewišću
  • Boliwičenjo "in action"
  • Sobotu wječor běchu po Chrósćicach mnozy nadróžni muzikanća po puću.
  • Pólski młodźinski orchester z Leśnicy zahaji sobotny wječor na farskim dworje.
  • Tójšto ludźi zhromadźi so na programy na jewišću při gmejnskim zarjedźe ...
  • ... a wobhlada sej poskićenja skupin.
  • Na Koklic statoku předstajichu so tež čłonojo skupiny Wotała. Wšitcy z nich su bywši rejwarjo Smjerdźečanskeje rejwanskeje skupiny.
  • Smjerdźečanscy rewjarjo na jewišću pola Koklic
  • Pohlad z jewišća na dwór Wjeselic statoka
  • Na Zahrodnikec-Grutekc statoku pokaza mjez druhim tež Slepjanski folklorny ansambl dźěle swojeho programa.
  • Tež Slepjanscy wuměłcy hižo zahe na dorost mysla.
  • Wšitcy sobuskutkowacy słowakskeho ansambla Bobańovci zamóža znajmjeńša jedyn instrument piskać, spěwać a rejwać.
  • Na Kralec statoku knježeše čiła atmosfera.
  • Schow před krótkim dešćom pytachu sej tež hosćo na Kilankec statoku pod wulkimi předešćnikami.
  • Pólscy hosćo z pokazku ze swojeho programa na Kilankec statoku
  • Wo tym, zo bě sej na lětuši festiwal sobotu a njedźelu do Chrósćic wjac hosći dojěło hač hewak, swědčachu kopate połne parkowanišća.
  • Kultura zwjazuje, kaž tule Smjerdźečanskej rejwarce a algeriskeho rejwarja.
  • Sčasami nimale přepjelnjeny bě Koklic statok.
  • Wudworscy při poslednich přihotach na sobotny wustup na farskim dworje.
  • Wudworscy na farskim dworje
  • Jewišćo při gmejnje bě stajnje derje wopytane.
  • Rjanolinki-rejwarki Smjerdźečanskeje rejwanskeje skupiny
  • Serbska reja je jewišću při gmejnje tójšto pasantow do rejki prosyła.
  • Lóze hólcy wječor na jewišću Zahrodnikec-Grutkec statoka
  • Kabaretna skupina Lózy hólcy pokazachu přitomnym we wobłuku programa "Chróšćan special" na Zahrodnikec-Grutkec statoku, zo njejsu w běhu lět ničo zabyli
  • Na Wjeselic statoku zahudźi skupina NIMO ...
  • ... band wokoło Brězanec bratrow Józefa a Jana.
  • Tež němska skupina Slapstickers pokaza, što zamóže.

nowostki LND