Hdźe namakaja so jědźe z tradiciju, lětstotki wróćo sahacej? Wobsteji europska jědźna tafla? Što su kulinariske wosebi­tosće regionow? Prašenja to, z kotrymiž zaběra so awtor telewizijneje serije „Der Geschmack Europas“ Lojze Wieser. Ideja, so filmisce rozestajeć z jědźemi w jed­not­liwych regionach Europy, zakorjene­nymi w nazhonjenjach jeje wobydlerjow a zwěčnjenymi w literaturje a spěwach, słowjenskeho nakładnika z korutanskeho Celoveca hižo mnohe lěta zaběra.

Dialog a wuměna trěbnej

srjeda, 09. meje 2018 spisane wot:

Dźensa swjeća w Ruskej Dźeń dobyća nad hitlerskim fašizmom. Politiski poměr Němskeje k Ruskej je tuchwilu přewšo chłódny. SN su so mjez Serbami prašeli, kak na to zhladuja.

Judith Wjenkec z Budyšina: Dopominajo so na swoje zetkanja z ruskimi wobydlerjemi, hač za čas swojeho přebytka w Jaroslawje abo w Němskej, dožiwich rozdźělne wuprajenja. Negatiwne měnjenje napřećo Němskej pak so njejewješe. Hladajo do Ruskeje škoduju, zo je so poměr mjez njej a našim krajom pohubjeńšił a zo je wid na Rusku tajki negatiwny. Nadźijomnje zamołwići spóznaja, zo njejsu konfrontacije a sankcije prawy puć k měrliwemu zhromadnemu žiwjenju. Bytostnej stej dialog a wuměna – kaž w Europje, tak po cyłym swěće.

K skandalej w Chróšćanskej šuli

srjeda, 02. meje 2018 spisane wot:

Nětko dóšłe februarske čisło časopisa Če­sko­-lužický věstník ma na titulnej stronje baseń „Serbske fible“ („Lužické slabikáře“). K tomu poda so najprjedy tele­ wujasnjenje: „We łužiskich Chrósćicach w februaru 1938 Kamjenski šulski ins­pek­tor Otto a jeho pomocnicy serbske fible a čitanki roztorhachu a do wohenja ćisnychu.“ Baseń bu 18. junija 1938 w nowinje „Naše hlasy“ wozjewjena. Awtor twórby z dźesać štučkami je Karel Sedláček. (Přispomnjenje: Karel Sedláček [1875–1939], přełožowaše basnje Ćišinskeho a druhich serbskich basnikow, bě čłon towarstwa Adolf Černý – M.K.). Najprjedy je w teksće rěč wo tym, zo so wučer nad swojimi rjenje serbsce rěčacymi šulerjemi wje­seleše. Po žadanjach knježerstwa pak dyrbješe so „młody serbski dorost hny­dom do němskeho změnić“. Serbskemu wučerjej boli wutroba, jako inspektor do rjadownje zastupiwši widźi, zo maja „serbske dźěći njeněmsce pisane knižki“. Hnydom pokaza swoju móc, wolu, hrabny jednu, ju na połojcy roztorha, na zemju ćisny, na jej teptaše.“ Na kóncu basnje­ awtor Bohu prašenje staja: „Čehodla twój lud, twoji Serbja, dyrbja to wšitko wutrać, sami hinyć, dźěći zhubić?“

Zapósłane (27.04.18)

pjatk, 27. apryla 2018 spisane wot:

Jurij Łušćanski z Budyšina ma přispomnjenje k přinoškej pod nadpismom „Dźěłaja na ekskluziwnym časopisu“ wozjewjenym w Serbskich Nowinach póndźelu, 23. apryla:

W artiklu čitarstwo na prěnjej stronje zhoni, zo dźěłaja „w Chorwatskej a Słowjenskej tuchwilu na časopisu wo Kra­baće ...“ A zo „dźěła so z wulkim entu­ziazmom na nowym časopisu z mjenom Krabat Svet – Krabatowy swět ... Časopis ma w štyrjoch rěčach – w chorwatšćinje, słowjenšćinje, němčinje a jendźelšćinje – w třiměsačnym rytmusu wuchadźeć. Wězo běše tež serbšćina tema, Monika Bračika wuswětli. Tola za přełožk su pjenjezy trěbne, kotrež tuchwilu lědma dosahaja.“ Tak daloko citaty z nastawka, ­kotrymž so jara dźiwam. To rěka, zo serbšćina njeje ekskluziwna dosć za ekskluziwny časopis wo Krabaće, wo wosobje, kotraž je we Łužicy a w Serbach tak abo hinak skutkowała a zwotkelž so dźeń a bóle legenda wo nim do swěta nosy. A dale w SN zhonimy, zo „w přichodnym wudaću měł to potom hosćenc z Łužicy być“, potomnica Jana Šadowica rozkła­duje. Prima, to nas wšitkich wjeseli, ­znajmjeńša to. Ale bohužel nic po serbsku.

Zapósłane (19.04.18)

štwórtk, 19. apryla 2018 spisane wot:

Jan Nuk z Radworja:

Ze zajimom čitach rozprawu w Serbskich Nowinach ze 16. apryla wo posedźenju Njeswačanskeje gmejnskeje rady, na kotrejž so mjez druhim wšelake žadanja Koslowčanow wobjednachu. Wosebje mje zwjesela, zo ma so pódla němskeho napisa „Rathaus“ na fasadźe gmejnskeho domu při něhdyšim dwórnišću nětko připrawić serbski napis „Radnica“. Kóždy raz, hdyž přez Njeswačidło jědu, so přez tule diskriminaciju Serbow w Njeswačanskej gmejnje mjerzam.

30 700 ludźi křižerjow wobdźiwało

pjatk, 06. apryla 2018 spisane wot:

Drježdźany (ML/SN). „Při wětřikojtym a zymnym wjedrje wobdźiwachu dźesaćitysacy přihladowarjow zaso křižerjow, kotřiž běchu we Łužicy po puću. Suknju woblečeni a z cylindrom na hłowje su mužojo njedźelu na konjach jutrowne poselstwo spěwajo wozjewjeli. Po zdźělenju Zhorjelskeje policije zličichu při dźewjeć procesionach 30 700 přihladowarjow.“ Tak rozprawješe dźenik Dresdner Neueste Nachrichten wutoru wobšěrnje wo serbskim nałožku. „Dohromady bě něhdźe 1 500 křižerjow po puću. Tež bywši ministerski prezident Stanisław Tilich a mandźelska Weronika běštaj w Pančicach-Kukowje mjez přihladowarjemi.“ Čitar zhoni tež wo lěta 1830 prěni króć naspomnjenym jejkakulenju na Budyskim Hrodźišku, wo jutrownych jěcharjach w Cerkwicy (město Lubnjow) a wo stawiznach křižerskich procesionow.

Wo jutrownych tradicijach we Łužicy

štwórtk, 05. apryla 2018 spisane wot:

Drježdźany (ML/SN). „Što bychu jutry w Sakskej bjez mnohostronskich pisanych tradicijow Serbow w Hornjej Łužicy byli? Do najstaršich z nich słuša dlěje hač 450 lět jěchanje křižerjow mjez Budyšinom a Kulowom. Na postajenych pućach woni jutrowničku w dźewjeć procesionach wjesołe poselstwo zrowastanjenja Jězusa Chrystusa wozjewjeja.“ Tak čitamy w nalětnim wudaću nadregionalneho časopisa „Meine Sachsen Zeit“ wo jutrach we łužiskim regionje, kotrež derje křižerski procesion wopisuje. Dale skedźbnja wone na jejkakulenje na Budyskim Hrodźišku. W dalšich krótkich přinoškach je tež wabiło za wopyt 21. serbskich jutrownojejkowych wikow w Slepom, na pyšenje jejkow jutry w Budyšinje a pokaza na jutrowne nałožki w Slepjanskej wosadźe kaž tež na poskitki tamnišeho Serbskeho kulturneho centruma. K tomu doda pisane fota wo nałožkach.

Křižerjo a dalše nałožki

Zapósłane (28.03.18)

srjeda, 28. měrca 2018 spisane wot:

Regina Šołćina z Konjec so k inscenaciji Budyskeho NSLDź „Paradiz w dobrej stwě“ pjera jima:

Předstajenja inscenacije „Paradiz w dobrej stwě“ so nachileja. Jenož hišće 7. apryla móžeće sej hru wobhladać. Po tym kiwa tež nam statistam zaso wšědne žiwjenje ­ze swojimi wšědnymi nadawkami. Kóždy z nas pak pojědźe ­po poslednim předstajenju „Paradiza ...“ z wačokom dožiwjenjow a dopomnjenkow domoj. Z dyrdomdeja čerpamy nowe mocy. My pjatnaće lajkow smy so na probowych wječorach kaž „wulka swójba“ stali. Prěni raz tež dožiwichmy, kelko pomocnikow je trěbnych za kulisami, wo kotrychž nichtón njerěči, zo by tajka hra na kóncu připóznaće a přiklesk žnjała. Chcu tu jenož, zastupujcy wšěch!, naspomnić něme „soniny“, kotrež smějo so čakaja na naše předrasćenje, kiž skoku pomhaja nas rozhotować a znowa zhotować, dokelž nas mjeztym hižo zaso mikro na jewišćo ­woła. Wróćo přispěchawši pak widźimy drastu hižo zaso porjadnje wisajo we wotpowědnych wotdźělach.

Zapósłane (23.03.18)

pjatk, 23. měrca 2018 spisane wot:

Křesćan Buk z Drježdźan pisa: Zadźěwajće złemu!

Jasnje a jadriwje je awtor „Sakskeho monitora“ politisku situaciju w Swobodnym staće Sakskej analyzował. Jeho analyza pak njepłaći jenož za Saksku. Přetož podobnu situaciju mamy tež w Braniborskej. Myslimy jenož na minjene měsacy z njelubymi podawkami w Choćebuzu. Tam njeběchu bohudźakowano naši krajenjo winicy, ale ćěkancy-požadarjo azyla. Hida a hotowy rasizm so přećiwo nim wusypa. Haj, je pjeć mjeńšin do politiskeje połnocy w Němskej. Jeli zmócni so strona AfD mocy a politiskeje zamołwitosće, što potom?

Zapósłane (21.03.18)

srjeda, 21. měrca 2018 spisane wot:

Pawoł Rota z Ralbic jima so pjera na temu sportowe rozprawnistwo:

Njedawno redakcija našeho wječornika čitarjow namołwješe, wjace powěsćow z wjesneho žiwjenja podawać. Jan Kral a Alfons Handrik a mojedla Handrij Wišnik njejsu žadyn „Wšudźesym“. Jako stajny čitar nazhonješ, zo je na łužiskim njebju wjace pisacych hwěžkow. Wone jenož rědko frinkola.

Sportowy redaktor Serbskich Nowin zawěsće skoržić njetrjeba. Ma cyłu črjódu přewšo pilnych dopisowarjow. Něhdy mje sportowe powěsće scyła njejimachu. Jako počachu młodźi derje znaći hólcy pilnje sportowe pjero wodźić, so za jich sportowu rěč zajimowach. A je so mi zalubiła! Tola jedne słowo w sportowych rozprawach runjewon hidźu: „zymnokrejnje!“ To je sama kriminalita! Tele jeničke słowo mi cyłu rjanu sportowu serbšćinu zwohidźa a čitanski wječor ­kazy. Jónu so připadnje z jednym dopi­sowarjom zetkach a jemu swój hněw ­wupowědach.

nawěšk

  • 73. serbski ewangelski cyrkwinski dźeń w Budyšinje
Oratorij "Podlěćo", předstajeny wot chóra 1. serbskeje kulturneje brigady, solistow a orchestra Serbskeho ludoweho ansambla pod nawodom cyrkwinskeho hudźbneho direktora Friedemanna Böhme
  • 73. serbski ewangelski cyrkwinski dźeń w Budyšinje
Oratorij "Podlěćo", předstajeny wot chóra 1. serbskeje kulturneje brigady, solistow a orchestra Serbskeho ludoweho ansambla pod nawodom cyrkwinskeho hudźbneho direktora Friedemanna Böhme, ze stejacym
  • 73. serbski ewangelski cyrkwinski dźeń w Budyšinje
Oratorij "Podlěćo", předstajeny wot chóra 1. serbskeje kulturneje brigady, solistow a orchestra Serbskeho ludoweho ansambla pod nawodom cyrkwinskeho hudźbneho direktora Friedemanna Böhme
  • 73. serbski ewangelski cyrkwinski dźeń w Budyšinje
Oratorij "Podlěćo", předstajeny wot chóra 1. serbskeje kulturneje brigady, solistow a orchestra Serbskeho ludoweho ansambla pod nawodom cyrkwinskeho hudźbneho direktora Friedemanna Böhme
  • 73. serbski ewangelski cyrkwinski dźeń w Budyšinje
Oratorij "Podlěćo", cyrkwinski hudźbny direktor Friedemann Böhme dźakuje so sopranistce Romy Petrick
  • 73. serbski ewangelski cyrkwinski dźeń w Budyšinje
Oratorij "Podlěćo", fararka Jadwiga Malinkowa dźakuje so dirigentej, cyrkwinskemu hudźbneho direktorej Friedemannej Böhme
  • 73. serbski ewangelski cyrkwinski dźeń w Budyšinje
Oratorij "Podlěćo", předstajeny wot chóra 1. serbskeje kulturneje brigady, solistow Johannesa Hochreina (bas), Mikołaja Jana Walerycha (tenor) Miry Walerych-Szary (alt), Romy Petrick (sopran, wotlěwa
  • 73. serbski ewangelski cyrkwinski dźeń w Budyšinje
Oratorij "Podlěćo", předstajeny wot chóra 1. serbskeje kulturneje brigady, solistow a orchestra Serbskeho ludoweho ansambla pod nawodom cyrkwinskeho hudźbneho direktora Friedemanna Böhme (foto)
  • 73. serbski ewangelski cyrkwinski dźeń w Budyšinje
Oratorij "Podlěćo", předstajeny wot chóra 1. serbskeje kulturneje brigady, solistow Johannesa Hochreina (bas), Mikołaja Jana Walerycha (tenor, wotlěwa) a orchestra Serbskeho ludoweho ansambla pod naw
  • 73. serbski ewangelski cyrkwinski dźeń w Budyšinje
Oratorij "Podlěćo", předstajeny wot chóra 1. serbskeje kulturneje brigady, solistow a orchestra Serbskeho ludoweho ansambla pod nawodom cyrkwinskeho hudźbneho direktora Friedemanna Böhme (foto)
  • 73. serbski ewangelski cyrkwinski dźeń w Budyšinje
Oratorij "Podlěćo", předstajeny wot chóra 1. serbskeje kulturneje brigady, solistow a orchestra Serbskeho ludoweho ansambla pod nawodom cyrkwinskeho hudźbneho direktora Friedemanna Böhme
  • 73. serbski ewangelski cyrkwinski dźeń w Budyšinje
Oratorij "Podlěćo", předstajeny wot chóra 1. serbskeje kulturneje brigady, solistow a orchestra Serbskeho ludoweho ansambla pod nawodom cyrkwinskeho hudźbneho direktora Friedemanna Böhme
  • 73. serbski ewangelski cyrkwinski dźeń w Budyšinje
Oratorij "Podlěćo", předstajeny wot chóra 1. serbskeje kulturneje brigady, solistow a orchestra Serbskeho ludoweho ansambla pod nawodom cyrkwinskeho hudźbneho direktora Friedemanna Böhme
  • 73. serbski ewangelski cyrkwinski dźeń w Budyšinje
Oratorij "Podlěćo", předstajeny wot chóra 1. serbskeje kulturneje brigady, solistow Johannesa Hochreina (bas), Mikołaja Jana Walerycha (tenor) Miry Walerych-Szary (alt), Romy Petrick (sopran, wotlěwa
  • 73. serbski ewangelski cyrkwinski dźeń w Budyšinje
  • 73. serbski ewangelski cyrkwinski dźeń w Budyšinje
Oratorij "Podlěćo", předstajeny wot chóra 1. serbskeje kulturneje brigady, solistow a orchestra Serbskeho ludoweho ansambla pod nawodom cyrkwinskeho hudźbneho direktora Friedemanna Böhme
  • 73. serbski ewangelski cyrkwinski dźeń w Budyšinje
Oratorij "Podlěćo", předstajeny wot chóra 1. serbskeje kulturneje brigady, solistow Johannesa Hochreina (bas), Mikołaja Jana Walerycha (tenor) Miry Walerych-Szary (alt), Romy Petrick (sopran, wotlěwa
  • 73. serbski ewangelski cyrkwinski dźeń w Budyšinje
Oratorij "Podlěćo", předstajeny wot chóra 1. serbskeje kulturneje brigady, solistow a orchestra Serbskeho ludoweho ansambla pod nawodom cyrkwinskeho hudźbneho direktora Friedemanna Böhme
  • 73. serbski ewangelski cyrkwinski dźeń w Budyšinje
Oratorij "Podlěćo", předstajeny wot chóra 1. serbskeje kulturneje brigady, solistow  a orchestra Serbskeho ludoweho ansambla pod nawodom cyrkwinskeho hudźbneho direktora Friedemanna Böhme
  • 73. serbski ewangelski cyrkwinski dźeń w Budyšinje
Oratorij "Podlěćo", předstajeny wot chóra 1. serbskeje kulturneje brigady, solistow a orchestra Serbskeho ludoweho ansambla pod nawodom cyrkwinskeho hudźbneho direktora Friedemanna Böhme
  • 73. serbski ewangelski cyrkwinski dźeń w Budyšinje
Oratorij "Podlěćo", serbski superintendent Jan Malink wita připosłucharjow
  • 73. serbski ewangelski cyrkwinski dźeń w Budyšinje
Čerstwje pražane kołbasa derje słodźi.
  • 73. serbski ewangelski cyrkwinski dźeń w Budyšinje
Zabawa z "Podku" w stanje
  • 73. serbski ewangelski cyrkwinski dźeń w Budyšinje
W swjedźenskim stanje
  • 73. serbski ewangelski cyrkwinski dźeń w Budyšinje
Zabawa w swjedźenskim stanje
  • 73. serbski ewangelski cyrkwinski dźeń w Budyšinje
Zhromadna wječor na prěnim dnju
  • 73. serbski ewangelski cyrkwinski dźeń w Budyšinje
Krajny biskop dr. Carsten Rentzing (naprawo) w rozmołwje z wobdźělnikami sobotu w swjedźenskim stanje
  • 73. serbski ewangelski cyrkwinski dźeń w Budyšinje
Skupina "Podka" z Drježdźan je wosadny swjedźeń na farskej zahrodce wobrubiła.
  • 73. serbski ewangelski cyrkwinski dźeń w Budyšinje
Dźěłowy kruh po přednošku krajneho biskopa na temu „Lud a domizna w swětle biblije“
  • 73. serbski ewangelski cyrkwinski dźeń w Budyšinje
Dźěłowy kruh po přednošku krajneho biskopa na temu „Lud a domizna w swětle biblije“
  • 73. serbski ewangelski cyrkwinski dźeń w Budyšinje
Krajny biskop Ewangelsko-lutherskeje krajneje cyrkwje Sakskeje dr. Carsten Rentzing (nalěwo) a serbski superintendent Jan Malink w rozmołwje
  • 73. serbski ewangelski cyrkwinski dźeń w Budyšinje
Dźěłowy kruh po přednošku krajneho biskopa na temu „Lud a domizna w swětle biblije“
  • 73. serbski ewangelski cyrkwinski dźeń w Budyšinje
Oratorij "Podlěćo", předstajeny wot chóra 1. serbskeje kulturneje brigady, solistow a orchestra Serbskeho ludoweho ansambla pod nawodom cyrkwinskeho hudźbneho direktora Friedemanna Böhme ze stejacymi

nowostki LND