Nowy poskitk

wutora, 19. meje 2015 spisane wot:
Berlin/Choćebuz (SN/JK). W rozestajenju z CDU/CSU a dźěłarnistwami wo popłatk za stare milinarnje ma hospodarski mi­nister Sigmar Gabriel (SPD) nowy poskitk. Po wčerawšich informacijach koalicije ma so wupuch wuhlikoweho dioksida (CO2) wuhlowych milinarnjow město wo dotal planowane 22 milionow tonow jenož wo 16 milionow tonow znižić. Diferenca móhła so zwoprawdźić ze sylnišim wu­twarom připrawow ke koplowanju energije a ćopłoty. Wažne knježerstwu je, zo hladajo na swětowy klimowy wjeršk kónc lěta planowane zalutowanje přidatnych 22 milionow tonow CO2 zwoprawdźa. Greenpeace, Zeleni a Lěwica wumjetuja Gabrielej, wohrozyć narodne klimowe zaměry, a žadaja sej, zo knježerstwo konsekwentnje a bjez kompromisow klimowe zaměry přesadźi. Tež kanclerka Angela Merkel (CDU) je po měnjenju opozicije ministra w naležnosći přesła­piła. Łužiske dźěłarnistwa, regionalni politikarjo a dźěławi energijoweho sektora najprjedy jónu wodychnu. Jim da nowa směrnica z Berlina wěstosć nastupajo eksisten­cu a łužiske dźěłowe wiki kaž tež w jednanjach z koncernom Vattenfall.

W Kukowje na Chróšćanskej dróze wabi nimojěduceho wulki, z mamutoweho štoma rězbarjeny worjoł k pozastaću. Nimo toho wuhladaš tam z kreatiwnymi idejemi wuhotowanu zahrodu z přirodnych twaršćiznow, přewažnje ze zornowca a z drjewa z domjacych lěsow. Wšo, štož tam nańdźeš a widźiš, je nastało po ideji 30lětneho Měrćina Krala, kiž tam ze swójbu z třomi dźěćimi bydli. Runočasnje pak je to wizitka młodeho muža z wušiknymaj rukomaj a z přewšo tworićelskimi idejemi, kotryž je so spočatk zašłeho měsaca zesamostatnił.

Prof. Georg Milbradt je fachowc w hospodarskich naležnosćach. Na Drježdźanskej Techniskej uniwersiće k tomu přednošuje. W Budyšinje porěča wón wo šansach předewzaćelow wokrjesa.

Budyšin. Kandidat CDU za wólby wy­šeho měšćanosty Budyšina Matthias Knaak přeprosy njedawno na hospodarski forum z bywšim sakskim ministerskim prezidentom prof. dr. Georgom Milbradtom. K zazběhej foruma před­staji Knaak swój wólbny program. Polěpšić chce w prěnim rjedźe wuměnjenja zasy­dlenja a rozšěrjenja předewzaćow a zjednorić zarjadniske dźěło jako wuměnjenje toho. Młodźi ludźo, wosebje fachowcy měli so pře­z wjetšu atraktiwitu Budyšina nawabić.

Łužiski hromak požadany

wutora, 12. meje 2015 spisane wot:

Ratarske zawody woblubowanu zeleninu žnjeć počeli

Budyšin (SN/JK). Sakski ratarski minister Thomas Schmidt (CDU) je w zawodźe Agrar GbR Naundörfel w Mišnjanskim wokrjesu tak mjenowanu „Nieschützsku milu“ wotewrěł. Při tej składnosći wuspyta so sam při kałanju hromaka. „Sakski hromak ze swojimi wurjadnymi kajkosćemi lubi tež lětsa zaso wulki apetit“, minister rjekny a pominaše Saksow, sej wědomje hromak z regiona popřewać. Nie­schützski ratarski zawod, kotrehož hromakowe pola bjezposrědnje při kolesowarskej šćežce podłu Łobja leža, poskića nimo běłeho tež zeleny hromak. 19 sakskich zawodow wočakuje lětsa cyłkowny wunošk něhdźe 1 000 tonow hromaka. Tón wšak wostanje přewažnje w kraju a kryje 15 proc. zeleninoweje potrjeby.

Čertowa brunica

wutora, 12. meje 2015 spisane wot:

Budyšin (SN/JK). Štó je za to zamołwity, organizować strukturnu změnu we Łu­žicy?

Zapósłancy SPD z nowych zwjazkowych krajow w Zwjazkowym sejmje měnja: zwjazkowe knježerstwo. W rezoluciji warnuja woni před njepředwidźomnymi sćěhami za region, zdobom strukturnu změnu přiznawajo. Hladajo na žadany popłatk za stare milinarnje měli so nowe puće k docpěću klimoškitnych zaměrow kročić. Wědomostnica Němskeho instituta za hospodarske slědźenje (DIW) prof. Claudia Kemfert wupraji so wčera w telewizijnym wusyłanju MDR „Fakt ist ...!“ za podobnu pomoc łužiskimu regionej kaž w Sewjerorynsko-Westfalskej. Zdobom žada sej, zo Vattenfall swoju zamołwitosć we Łužicy hač do kónca spjelni, mějo za strukturnu změnu kompetencu. Hač zamołwići politikarjo w Berlinje wuskutki brunicoweje debaty scyła znaja, na tym wyši měšćanosta Torsten Pötzsch (Klartext) z Běłeje Wody dwěluje a zjima wokomiknitu situaciju mnohich potrjechenych w regionje: „Stejimy před črjopami našeho swójbneho a powołanskeho žiwjenskeho planowanja.“

Energiju lutować

pjatk, 08. meje 2015 spisane wot:

Budyšin (SN/JK). Jako dźěl energijoweho regiona Łužicy ma so Budyski wokrjes najebać modernu industriju napinać, energijowe a klimopolitiske zaměry Něm­skeje sobu zwoprawdźić. Staw přesadźenja wokrjesneje energijoweje poli­tiki je krajny rada Michael Harig (CDU) dźensa w Budyšinje rozłožił.

„Při prócowanju, přetrjebu energije pomjeńšić a wobnowjomne energije wužiwać, njesměmy hospodarski wunošk za region z wočow zhubić“, rjekny krajny rada pokazujo na to, kak móhli přede­wzaća a rjemjesło regiona energijowu změnu na hospodarske dobro wokrjesa wužić. Energijowa politika je na to wu­směrjena, energiju zmysłapołnje zasadźić, resursy lutować a milinu eficientnje wužiwać. Lěta 2012 załožena energijowa agentura wokrjesa ma energijowu politiku wokrjesa zwoprawdźić a woby­dlerjow kaž tež předewzaća k energetiskim prašenjam twarjenja a tepjenskich připrawow poradźować. Zhromadnje z ho­spodarstwom pytaja za móžnosćemi, energiju eficientnje wužiwać. Aktualny projekt AgroFoRNet je na energetiske wužiwanje drjewa wusměrjeny.

Myta spožčili

srjeda, 06. meje 2015 spisane wot:

Derbno (SN/JK). Hospodarska iniciatiwa Łužicy (WiL) je myto za hospodarski transfer we wobjimje 10 000 eurow spožčiła třom projektam regiona. Zastupjerjo předewzaćow a Braniborskeje techni­skeje uniwersity Choćebuz-Zły Komorow (BTU) přiwzachu myta póndźelu w Derbnje. Dźesać předewzaćow a štyri wědomostne institucije běchu sydom projektow zapodali. Prěnje myto 5 000 eurow spožčichu projektej „Slědźenje a wuwiwanje nowych móžnosćow k awtoma­tiskemu a fleksibelnemu zhotowjenju z cementom wjazanych balkonowych pla­tow“ slědźenskeho wotrjada produkciskeho hospodarstwa BTU. Studenća elektrotechniki na Budyskej studijnej akademiji běchu so ze zhromadnym projek­tom z předewzaćom ATN Hölzel z Wopakeje wo myto požadali.

Do přepodaća mytow wuzwoli WiL nowe předsydstwo. Na čłonskej zhro­madźiznje wuzwolichu třoch nowych sobu­stawow. Dalši čłonojo předsydstwa buchu w zastojnstwje wobkrućeni. Předsyda WiL wostanje Michael von Bronk, kiž přeje sej dale konstruktiwne dźěło na do­bro łužiskeho hospodarstwa.

1. mejeŁužica swjeći

štwórtk, 30. apryla 2015 spisane wot:

Budyšin (SN/JK). Swjedźeń 1. meje je zwjazany z wjacorymi najwšelakorišimi tradicijemi. Dźěłarnistwa we Łužicy přewjedu tež lětsa zaso na mnohich městnach swjedźenje z manifestacijemi a narěčemi, ale hdźež budu tež swjećić. Wot Zhorjelca hač do Běłeje Wody planuja tójšto­ zajimawych zarjadowanjow.

Nimo narěčow dźěłarniskich funkcionarow a lokalnych politikarjow maja zarjadowanja charakter ludoweho swje­dźe­nja. W Zhorjelcu a Běłej Wodźe zahaja swjedźeń w 10 hodź. z hudźbu a jón z narěčemi pokročuja, prjedy hač budu swójby a wšitcy, kotřiž rady swjeća, zabawne poskitki wužiwać. W Běłej Wodźe zahaja mejski program hižo dźensa wječor z lampionowym ćahom, z chodojtypa­lenjom a rejemi a swjeća hač do njedźele. Podobny program wočakuje ludźi jutře wot 11 hodź. na Žitnych wikach w Bu­dyšinje. Po narěči wobwodneho nawody IG metal Oliviera Höbela a postrowje krajneho rady Michaela Hariga (CDU) prezentujetej so skupinje Jolly Jumper a Mola z pisanym programom. Mnohe dalše po­skitki čakaja po tym na hosći.

Nowy chlěb

srjeda, 29. apryla 2015 spisane wot:

Budyšin (SN). K 3. dnjej němskeho chlěba 5. meje poskića sakscy pjekarjo nowy chlěb „saksku wutrobu“. Přirjaduja so tuž do zhromadneje akcije pjekarskich zjednoćenstwow w Němskej za kwalitu w rjemjesle. To zdźěli Budyske wokrjesne rjemjeslnistwo. Sakska wutroba je z majo­ranom a oreganom polěpšeny běrnjacy chlěb. Recepturu wuwiła je Sakska akademija němskeho pjekarskeho rjemjesła z.t. W formje wutroby dopomina chlěb njepječeny na sakskej krajnej barbje běło-zelene.

Na lětušim dnju němskeho chlěba wobdźělitaj so mjez druhimi Róžeń­čanski pjekar Maik Šołta a Minakałski pjekar Jens Wagner.

Lěs w srjedźišću

srjeda, 29. apryla 2015 spisane wot:

Drježdźany (SN/JK). Sakske lěsne tydźenje traja hišće hač do 8. meje. Jich zaměr po informacijach sakskeho ratarskeho ministerstwa je, zjawnje na rozdźělne nadawki lěsa pokazować. Tak ma so skedźbnić na wukony zamołwitych za lěsy w Sakskej. Z porjadnym wobhospodarjenjom zaručeja woni dołhodobnje funk­cije lěsa. Wosebite tydźenje maja pokazać, zo skićitej lěs a přiroda mnohostronske žiwjenske zakłady a zo ma so z nimaj swědomiće wobchadźeć. Doslědne wobhospodarjenje lěsow w Sakskej zawěsća, zo lěsy ekologiskim, hospodarskim a socialnym žadanjam wotpowěduja.

W lěsniskim wobwodźe Hornja Łužica nimaja wosebite zarjadowanja we wo­błuku lěsnych tydźenjow. Zamołwita za zjaw­nostne dźěło Annett Hornschuh pak poruča tematiske nalětnje pućowanje a wuchodźowanje po lěsach. Wosebje za pěstowarske a šulske dźěći su pućowanja blisko Halštrowa myslene. Na nich zeznajomjeja so ze štomami a zwěrjatami lěsa a wuknu z pomocu lěsneje apoteki, lěsneho ducha lěkować. Za dorosćenych hodźa so pućowanja wokoło Załomja nad Sprjewju a po nalětnich lěsach.

nawěšk

nowostki LND