Brunicoweho plana so prawnisce wzdać

pjatk, 23. junija 2017 spisane wot:

Kamjenc (AK/SN). Regionalny planowanski zwjazk Hornja Łužica-Delnja Šleska chce lěta 2014 wobzamknjeny brunicowy plan k Wochožanskej brunicowej jamje předźěłać a dale wjesć. Radźićeljo zwjazka su tole wčera na swojim wuradźowanju w Kamjencu jednohłósnje wobzamkli. „Mułkecy, Rowno, Trjebink a Slepo-juh maja so w swojich gmejnach swobodnje wuwić móc“, podšmórny referent planowanskeho zwjazka w brunicowym wuběrku a zwjazkowej zhromadźiznje dr. Robert Koch. Wón reagowaše na nowy koncept brunicoweho regiona, kotryž bě předewzaće Łužiska energija a milinarnje (LEAG) wozjewiło.

Wobdźěłać ma so brunicowy plan předewšěm w dypkach wěstotna linija, zniženje dnowneje wody, škit před imisijemi, naslědna krajina brunicoweho hórnistwa a přesydlenje. LEAG chce to hač do kónca lěta 2017 předźěłać. Po tym sćěhuje wothłosowanje z hórnikoprawniskim jednanjom. „Wuslědk toho budźe naćisk brunicoweho plana z přirodoškitnej rozprawu“, Robert Koch rjekny.

Wosebity pjeršćeń wě dosć zajimaweho kołowokoło wulkopyskateho ptaka powědać

Baćony lubuja włóžnu krajinu, hdźež nańdu dosć cyroby. Swoju domiznu maja tuž tež w hatatej Łužicy. Swoje hnězda twarja na třěchach chěžow, na wuhenjach­ a na milinowych sće­žorach.

Informacisku taflu wo Radworskich baćonach staj nalěto Pawoł Rěčka a jeho syn Markus připrawiłoj. Za to běštaj zajimawe informacije zestajałoj. Baćonjace hnězdo w Radworju je hižo 43 lět stare a bě jeno tři lěta prózdne. Wšón tamny čas je w nim 60 młodźatow wotrostło. Wšitke su so na puć do juha nastajili, jenož jedyn jenički nic. W lěće 2015 bě mjenujcy młody baćon z hnězda padnył a sej křidło złamał. Jeho dowjezechu do přirodoškitneje stacije w Zhorjelcu, hdźež dźensa hišće je.

Napisane tohorunja je, hdy su so baćony kóžde lěto ze zym­skeho kwartěra nawróćili.­ Hižo štyri lěta přileći stajnje samsny baćon do Ra­dworja. Kaž tak mjenowany čorny ELSA-pjeršćeń na noze přeradźa, bě so wón lěta­ 2009 w Roch­litzu narodźił. 2013 je samo baćon ze susodneje­ Kamjeneje w Radworju na hnězdźe sydał, ale jenož te jedne lěto.

Gerd Nowak z młynskeho towarstwa Tšupčanskeho hollandskeho młyna pruwuje kćějace lenowe rostliny za produkciju wolija na polu kórkoweho zawoda Frehn w braniborskim Steinreichu. Dźensa su Błótowske towarstwo a ratarjo we wobłuku nowinarskeho termina wo plahowanju rostliny informowali. W Błótach rosće wolijowy len lětsa na płoninje nimale 225 hektarow, to je něhdźe sto hektarow wjace hač loni. Błótowčenjo mjenuja swój lany wolij tež „módre złoto“. Foto: dpa/Patrick Pleul

Čerpaja z potenciala

srjeda, 21. junija 2017 spisane wot:

Carny Gózd (Schwarzheide) wuwiwa so k ćežišću za tak mjenowanu outlet-předań wulkich modowych předewzaćow. Tež Nike je so na kromje Łužicy zasydlił.

Praha ma jedyn, Lipsk tohorunja a Berlin samo štyri: Tak mjenowane zawodowe wobchody ameriskeho zhotowjerja za sportowe artikle Nike, kotryž produkuje twory a je potuńšene w fabrice předawa, so wulce rozšěrjeja. Nětko přisłuša Carny Gózd k městnam, hdźež so tajki outlet-store jewi.

Zwjazkowa ministerka za hospodarstwo Brigitte Zypries sej wažne temy regiona wuwědomiła

Z alternatiwnym konceptom měł kanadiski koncern Bombardier stejnišći w Budyšinje a Zhorjelcu zdźeržeć, skrućić a za přichod zawěsćić. Hižo 19. meje wuprajichu so za to zastupjerjo dźěłarnistwa IG metal, dźěłopřijimarjow a dźěłodawarjow. „Nowa koncepcija spřećiwja so planam koncerna, po kotrychž ma so Zhorjelske stejnišćo zawrěć“, zdźěli prěni społnomócnjeny IG metal wuchodneje Sakskeje Jan Otto po rozmołwje ze zwjazkowej hospodarskej ministerku Brigittu Zypries (SPD), kotraž bě na přeprošenje zapósłanca zwjazkoweho sejma Thomasa Jurka (SPD) minjeny štwórtk do Łužicy přijěła. Mjez druhim wopyta wona Hamorsku milinarnju. Při Bjerwałdskim jězoru zhoni wo turistiskim koncepće. Nimo toho wobdźěli so na rozmołwje z Łužiskim kruhom. Połhodźinska debata ze zawodnymaj radomaj łužiskeju stejnišćow Bombardiera bě tuž jedyn z dalšich wažnych dypkow.

Strach wobsteji, zo Zhorjelski zawod zawru

Produkuja dale

pjatk, 16. junija 2017 spisane wot:

Budyšin (SN/at). Łužiska ćišćernja w Budyšinje je insolwencu přizjewiła, dokelž hrožeše njekmanosć płaćenja. Drježdźanske hamtske sudnistwo je wutoru, 13. junija, próstwje předewzaća wo samozarjadowane insolwencne jednanje wotpowědowało a zdobom wupruwowaneho fachowca za saněrowanje firmow, prawiznika dr. Martina Dietricha, za społnomócnjeneho powołało. Jednaćelstwo je sobudźěłaćerjow wčera wo połoženju informowało. Produkcija běži dale. Tež Serbske Nowiny dale tam ćišća. Mzdu płaća přistajenym a sobudźěłarjam přichodne tři měsacy z insolwencnych pjenjez Zwjazkoweje agentury za dźěło.

Wobstejacych nadkapacitow dla je so Łužiska ćišćernja krótkodobnje do financnych ćežow dóstała. Za zwoprawdźenje saněrowanskeje koncepcije pak trjebaja wjace časa, rjekny jednaćel Robert Czyzowski. Tohodla je jednaćelstwo minjene tydźenje intensiwnje z wěrićelemi a wulkokupcami rěčało. Tući pak mějachu rozdźělne měnjenja, tak zo hrožeše njekmanosć płaćenja. Wupuć bě, po konsultaciji fachowcow zapodać próstwu, saněrowanje w swójskej režiji přewjesć.

Kolegojo pózdnjeje słužby Budyskeho stejnišća koncerna Bombardier dožiwichu wčera w přitomnosći zwjazkoweje a sakskeje politiskeje prominency połoženje zakładneho kamjenja.

Budyšin (CS/SN). Zwjazkowa hospodarska ministerka Brigitte Zypries, sakski hospodarski minister Martin Dulig (wobaj SPD), serbska zapósłanča zwjazkoweho sejma Marja Michałkowa (CDU), Budyski wyši měšćanosta Alexander Ahrens (SPD) a serbski zapósłanc Sakskeho krajneho sejma Marko Šiman (CDU) su wčera zhomadnje symboliski akt – połoženje zakładneho kamjenja noweje produkciskeje hale w Budyskim stejnišću Bombardier – přewjedli. Wosom milionow eurow inwestuje kanadiske předewzaće do nowotwara, kotrež budźe na městnje bywšeje hale O z 1930tych lět stać. Stary fundament, kotryž běchu rozbili, twori nětko zakładnu worštu noweje 8 100 kwadratnych metrow wulkeje produkciskeje hale. Dźěry za stołpy su hižo při­hotowane.

Wjace pjenjez

pjatk, 16. junija 2017 spisane wot:

Rakecy (SN). Něhdźe tři miliony eurow spěchowanskich srědkow maja lětsa w lěću w leaderowym regionje Hornjołužiska hola a haty (OHTL) k dispoziciji. Wo nje požadać móža so zaso wobydlerjo, towarstwa, cyrkwje, gmejny abo samo předewzaća kónčiny. Mjeztym je to sedma projektna namołwa, při kotrejž spěchuja so najwšelakoriše naprawy. Wosebje na wutrobje pak leži zamołwitym rybarstwowe hospodarstwo. Zapodać móža zajimcy na přikład projekty, zaběrace so z marketingom abo kubłanjom, kotrež maja zdobom wužitk na hospodarske předewzaća. Dalše ćežišćo je wuwiće turistiskeje infrastruktury w regionje.

Wjace pjenjez za někotre naprawy měć wězo wabi. „Wosebje mjeńšim a srjedźo­stawskim předewzaćam na wsy móžemy atraktiwniše kondicije za wuwiće spěchowanskich móžnosćow skićić“, zdźěli předsyda OHTL Marko Kowar. Poradźować dać móža so zajimcy w Rakečanskim běrowje. Hižo 12. junija bě gremij leaderoweho regiona OHTL we wobłuku šesteje namołwy 24 projektow z cyłkownej spěchowanskej sumu 1,3 milionow eurow pozitiwnje hódnoćił.

Swětło a sćin

pjatk, 16. junija 2017 spisane wot:

Wusko ležeštej wjeselo a horjo wčera w Budyšinje hromadźe. Na arealu twornje za kolijowe wozydła Bombardier-Transportation połožichu hromadźe ze zwjazkowej ministerku za hospodarstwo Brigittu Zypris zakładny kamjeń za nowu produkcisku halu. To dowjedźe k wodychnjenju mjez tam přistajenymi, wšako je taktěrowanje koncerna nastupajo hornjołužiskej stejnišći w Budyšinje a Zhorjelcu mnohim z nich bjezsparne nocy wobradźiło.

Zo w jich zawodźe něšto njetrjechi, to su tež sobudźěłaćerjo Łužiskeje ćišćernje hižo dlěje začuwali. Tójšto ludźi je minjene měsacy tradiciski zawod wopušćiło. A mjez tymi, kotřiž su hač donětka wutrali, njeje knježaca nalada runjewon pohon do dźěła była. Wčera nětk zhonichu cyłu wěrnosć. Nadźija tči we wuprajenju jednaćelstwa, zo dale produkuja, kaž tež w tym, zo při­zwoli Drježdźanske hamtske sudnistwo saněrowanju w swójskej režiji. Axel Arlt

30 lět so chětře minje

srjeda, 14. junija 2017 spisane wot:
Hač do lěta 2047, tak potwjerdźi to šef sakskeje­ statneje kenclije dr. Fritz Jaeckel wčera w Biskopicach, maja milinarnje a brunicowe jamy wěstotu, we Łužicy produkować móc. To snano njeje ta kon­kretna informacija, na kotruž kritikarjo wudobywanja brunicy dawno čakaja. Po­data pak je doba třiceći lět, w kotrejž maja so wuhibki do směra na čas po wuhlu stajeć.­ Wšitcy na hoberskim projekće hospodarskeho přestrukturowanja Łužicy hižo­ wobdźěleni akterojo maja wšě swoje napinanja pod jednej třěchu zjednoćić. W juliju chcedźa nowu towaršnosć Hospodarski region Łužica zwr wutworić. Kak spěšnje móže wona tónle nadawk spjelnić, hišće znate njeje. Hdyž přińdźe zwjazkowa hospodarska ministerka Brigitte Zypris (SPD) jutře do Hamora, móže to znamjo być, zo je sej Zwjazk swojeje zamołwi­tosće za přichod Łužicy wědomy. Wšako so tež 30 lět chětře minje. Axel Arlt

nawěšk

SERBSKE NOWINY podpěruja:

fueorg misain karten sorbisch

  • Lětuši 12. mjezynarodny folklorny festwial "Łužica 2017" je zahajeny. Wčera so skupiny we wobłuku swjedźenskeho ćaha po Budyšinje kaž tež na zahajenskim programje předtsajichu. Tule namakaće někotre impresije wo zahajenju festiwala. Fota: SN/Maćij Bu