Kóžde lěto zaso wjeselimy so na jutry, štož rěka, zo zawěsće z redakcije nowiny prašenje přińdźe, hač njeby so hodźało, něšto wo čěskim poćahu k tutomu swjedźenjej pisać. Ale što hišće pisać? Před dwěmaj lětomaj smój z Kryštofom Peršínom w naju rozmołwje prajiłoj, zo my Češa serbske jutry tak znajemy, kaž je Serbja njeznaja. Wšako žadyn Serb na přikład spěwanje křižerjow na starym słowjanskim hrodźišću njesłyši a energiju njedožiwi, kotraž na tajkim městnje tučasnosć z dawnej zašłosću zwjazuje. A to jenož nětko, za čas młodeho nalěća, hdyž so zyma rozžohnuje, słónčko hakle swoju ćěrjacu móc hromadźi a so łuki a štomy hišće njezelenja a njepupkuja. Tehdom, před dwěmaj lětomaj, su mi někotři prajili, zo budźeće spytać, tajke ranje nad Wotrowom dožiwić. Je so wam poradźiło?
Skupina zajimčow je poskitk Serbskeho šulskeho towarstwa (SŠT) pod hesłom „Knihi a klankodźiwadło“ knihowała. Dalekubłanje w Serbskim kubłanskim srjedźišću LIPA w Smjerdźacej běše přewšo intensiwne dožiwjenje.
Budyšin (SN). Dr. Cordula Ratajczakowa, nawodnica rěčespyta w projekće ZARI – syće za serbsku rěč a regionalnu identitu, je so we wobłuku swojeho slědźenja mjez druhim z 30 wosobami ze serbskeje Hornjeje Łužicy rozmołwjała, kotřiž serbšćinu w swójbje hižo nawuknyli njejsu. Rozmołwy je wona hromadźe z koleginu prof. dr. Nicole Dołowy-Rybińskej wuhódnoćiła a po wosebitym mustrje koděrowała. Nětko předstaji wuslědki prěni raz zjawnosći. We wobłuku pućowanskeje wustajeńcy Mjeńšinoweho sekretariata w Berlinje pod hesłom „Što rěka tu mjeńšina?“ přeprošuje Budyski Serbski muzej přichodny tydźeń srjedu, 16. apryla, w 19 hodź. na přednošk wědomostnicy.
Pod titulom „Wot bolostneho woněmjenja k ćežkemu wróćenju serbšćiny. Dohlad do rěčnych biografijow z ewangelskeje Hornjeje Łužicy“ wobswětla dr. Cordula Ratajczakowa wosobinske nazhonjenja a dožiwjenja ludźi, kotrež su womjelknjenju serbskeje rěče w swójbje přinošowali. Hańba, strachi abo zranjenja hrajachu při tym hustohdy wažnu rólu. Tež wo pućach a móžnosćach wozrodźenja serbšćiny chce slědźerka rozprawjeć.
Pančicy-Kukow. Dohromady 24 akterow su minjeny štwórtk spěchowanske towarstwo Serbskeje zakładneje šule „Šula Ćišinskeho“ Pančicy-Kukow załožili. Za prěnjeho předsydu sobustawojo Svena Schrötera wuzwolichu. Dalši čłonojo předsydstwa su Lorenc Jankowsky (městopředsyda), Stephan Zarjeńk (pokładnik), Stephanie Domašcyna (zapisowarka), Aleksander Kozak (zastupnistwo šulskeho wjednistwa), kaž tež Christoph Knobloch a Weronika Wawrichowa (přisydnikaj). Zaměr čłonow je stworjenje ramikowych wuměnjenjow, kotrež lóšt za wuknjenje spěchuja. To su mjez druhim wuknjenske dźěłarnje, biblioteka abo kreatiwitu a fantaziju spěchowace wuhotowanje sćěnow. Při zwoprawdźenju zapřija dźěći. Na druhej stronje budu swójby a dźěći podpěrać, kotřiž sami wšitko financować njemóža abo wosebite wuknjenske materialije trjebaja. Štóž ma zajim, so towarstwu přizamknyć, njech so w šuli přizjewi abo z mejlku na foerderverein.panschwitz.kuckau@ gmail.com wobroći.
Worklecy (SN/MiR). Šulerjo a šulerki Worklečanskeje wyšeje šule „Michał Hórnik“ zaběraja so wot póndźele hač do dźensa intensiwnje ze wědomostnymi temami. Třidnjowski šulski projekt pod hesłom „72H wědomosć“ zapřija wšitkich na šuli wuknjacych a wuwučowacych. Před dwěmaj lětomaj běše tema „Wšitko digitalne“. Loni bě lěto Michała Hórnika a šulerjo wěnowachu so jeho žiwjenju, wosebje pak jeho skutkowanju hač do dźensnišeho časa. Tradiciju lětsa dale wjedu, tež hdyž jich twarske dźěła přidatnje wužadaja. W srjedźišću steja MINT-předmjety, matematika, informatika, přirodowěda a technika. Šulerki a šulerjo su sej sami 15 hodźinow wopřijacy plan z poskitka zestajili. „Wuwichu samo swójski projekt. Za wšitko su wulku samostatnosć trjebali“, rjekny šulska nawodnica Diana Šołćina. Prěni narok projekta běše wobjednawanje wědomosće w serbskim konteksće. „Cyle so to poradźiło njeje“, tak Šołćina, „mamy drje serbskich referentow, kaž Hrjehorja Marka z Drježdźanskeje techniskeje uniwersity, kiž so wo projekty w serbskich šulach prócuje, a ratarja Romana Wjeselu.
Wojerecy (SN/tb). Serbscy šulerjo ze serbskeju wyšeju šulow z Ralbic a Worklec su so wčera na wubědźowanju w předmjeće hospodarstwo, technika a domjacnosć we Wojerecach wobdźělili. 12 šulerjow je so tam mjez sobu měriło. Wobdźěleni šulerjo mějachu składnosć, pod wubědźowanskimi wuměnjenjemi nazhonjenja zběrać. Tole jich kaž tež wučerjow motiwuje, so sylnišo z wobsahami techniskeho a hospodarskeho kubłanja rozestajeć.
Wubědźowanje wobsteješe z teoretiskeho a praktiskeho dźěla. Na kóncu předstajichu produkt před jury. Prěni třo šulerjo ze šulow, za kotrež je Budyski zarjad za šulu a kubłanje (LaSuB) zamołwity, smědźa so na regionalnym wurisanju w Drježdźanach wobdźělić. Třeće městno wudoby sej Sulšečan Cornelius Korch z Ralbičanskeje wyšeje šule. 21. meje smě so wón na krajnym wubědźowanju wobdźělić. Jemu wjele zboža a wuspěcha!