Kaczyńskemu hrozy strach

Freitag, 22. März 2019 geschrieben von:

Pólska opozicija koaliciju wutworiła – radikalni katolikojo tohorunja

Waršawa. W Pólskej je so zahajił wólbny bój, štož so tež w medijach dźeń a bóle wotbłyšćuje. Dźe wo wólby Europskeho parlamenta w meji runje tak kaž wo wólby noweho pólskeho sejma nazymu.

W tym zwisku je so něšto stało, štož njeby před měsacami hišće předstajomne było: Cyłkownje pjeć dotal zwadźenych opoziciskich stron je so do tak mjenowaneje „Europskeje koalicije“ zjed­noćiło. Jeje hłowny zaměr je, wutworić sylny napřećiwny blok ke knježacej narodnokonserwatiwnej­ stronje Prawo a sprawnosć (PiS). Hladajo na to su strony samo zwólniwe swoje zdźěla chětro rozdźělne pozicije nastupajo rólu cyr­kwje, prawo žonow abo jenakosplažne partnerstwa wróćo stajić.

Wodźaca móc Europskeje koalicije je něhdy knježaca liberalna Wobydlerska platforma z Grzegorzom Schetynu na čole. Zwjazkej přisłušeja nimo toho Lěwica, Ratarska strona, liberalna a moderna strona Nowoczesna kaž tež Zeleni.

Pólska staja wuměnjenja

Mittwoch, 20. März 2019 geschrieben von:

Waršawa (dpa/SN). Pólska wjaza swoje wobdźělenje na wot Brüssela a Berlina namjetowanym pruwowanskim mechanizmje k dodźerženju zakładnych hódnotow EU na wuměnjenje. „Přistupimy mechanizmej, hdyž mamy garantiju za njestronitosć a objektiwitu a hdyž su prašenja mjezsobnych poćahow mjez wěstymi institucijemi EU a čłonskimi statami rozrisane“, rjekny pólski minister za europske naležnosće Konrad Szymański wčera w Brüsselu po informacijach powěsćernje PAP. Hewak hrozy mechanizm, kotryž by bjez wuwzaća politiske napjatosće mjez wšitkimi čłonskimi statami zawinił, Szymański měnješe.

Němska a Belgiska běštej do toho proces­ předstajiłoj, w kotrymž měli so wšitke kraje EU jónu wob lěto dobrowólnje pruwować dać, zo by so łoskoćiwym chłostanskim jednanjam kaž přećiwo Pólskej a Madźarskej zadźěwało.

Komisija EU je přećiwo Pólskej prawnostatne jednanje zahajiła: Wona War­šawje wumjetuje, zo je sej z reformu justicu podćisnyła. Pólska kritiku wotpo­kazuje, wumjetujo Europskej uniji, zo so do nutřkownych naležnosćow kraja tyka.

Postupy za Romow

Mittwoch, 20. März 2019 geschrieben von:
Praha (ČŽ/K/SN). Romaska ludnosć je we wjet­šinje čěskich wobwodow w lěpšej situaciji hač w druhich europskich krajach z wjetšej ličbu romaskich wobydlerjow. To wujewja přepytowanje, kotrež je Eu­ropska agentura za zakładne prawa (FRA) přewjedła, wuhódnoćejo za to z dźe­sać europskich statow wotpowědne daty z lěta 2011 a 2016. Přisłušnicy romaskeje mjeńšiny su porno tamnym woby­dlerjam nastupajo kubłanje, dźěło kaž tež bydlenje dale zanjechani. Hdyž bě 2011 něhdźe 80 procentow Romow w chudobje žiwych, je jich ličba pjeć lět pozdźišo na 58 proc. spadła. Do pěstowarnjow bě před wosom lětami 29 proc. romaskich dźěći chodźiło, 2016 wšak 34 proc. Wuchodźiwši šulu přesta 2011 cyłych 72 proc. młodych Romow a Romkow z kóždym dalšim zdźěłowanjom, 2016 jenož hišće 57 proc. Dźěło měještej we woběmaj lětomaj dwě pjećinje romaskich dorostłych. „Najwjetši problem w Čěskej republice porno druhim krajam je diskriminacija Romow na wikach bydlenjow“, zwuraznja sobudźěłaćer FRA Jaroslav King. Pjećina Romow žiwori w njekwalitnych abo napoł rozpadanych bydlenjach.

Kiwa Čaputovej nět prezidentstwo?

Montag, 18. März 2019 geschrieben von:

Bratislava (SŽ/K/SN). Faworitka je Zu­zana Čaputová drje była, ale zo wona w prěnim kole prezidentskich wólbow 40,6 procentow hłosow nažněje, tola překwapja. Z 18,7 procentami sćěhuje z wulkim wotstawkom naměstny předsyda Europskeje komisije Maroš Šefčovič. Přiwšěm budźe so wón 30. měrca z dobyćerku wo zastojnstwo hłowy stata wubědźować. Něhdyši sudnik Štefan Harabin docpě ze 14,4 procentami třeće městno. Za štwórteho, prawicarskeho ekstremista Mariana Kotlebu, su 10,4 procenty hłosowali. Za tamnych dźewjeć kandidatow saha přihłosowanje wot 5,3 hač k 0,3 procentam. Wólbne wobdźělenje wučinješe 48,7 procentow.

Słowakske medije maja přeswědčiwy wuspěch notarki Zuzany Čaputoveje za wuraz žedźenja ludźi za změnu w kraju po lońšim zamordowanju nowinarja Jána­ Kuciaka a jeho partnerki Martiny Kušníroveje. Dotalny prezident Andrej Kiska wita wuslědk ze słowami: „Zuzana Čaputová je akuratnje ta wosoba, kotraž zamóže Słowaksku z krizy wjesć.“

Dźěći splažnje kubłać abo nic?

Freitag, 15. März 2019 geschrieben von:

Pólska debatuje wo namjetach Waršawskeho wyšeho měšćanosty

Waršawa. Nowy Waršawski wyši měšćanosta Rafał Trzaskowski zbudźa z jednej ze swojich prěnich naprawow w zastojn­stwje wulke zadźiwanje a chětro razne reakcije. Před dnjemi je připowědźił, zo chcył skupinu homoseksualnych muži a žonow kaž tež transseksualnych přichodnje skutkownišo před poniženjemi škitać. Ludnosć chce wón lěpje infor­mować wo „splažnej mjeńšinje“, kotraž wučinja po jeho słowach dźesać procentow wobydlerstwa Waršawy. Powołujo so na poručenje Swětoweje strowotniskeje organizacije chcył 47lětny Trzaskowski zarjadować škitane přebywarnje, do kotrychž móhli sej jenakosplažni wućeknyć. Nimo toho planuje specielne zetkawanišća za nich. Swoje předstawy na dobro splažneje mjeńšiny je do tak mjenowaneje „Waršawskeje deklaracije“ spletł. W njej sej wón mjez druhim žada, zo měli­ w šulach dokładnišo wo jenakosplažnosći informować. Hižo w pěstowarnjach dyrbjeli z tym započeć, naj­pozdźišo mjez štyrilětnymi.

Wobkuzła-li Ukrainjanow komikar?

Donnerstag, 14. März 2019 geschrieben von:

Korespondentka čěskeho dźenika Mladá fronta Dnes w Kijewje sposrědkowa čitarjam jěro-styskniwy trysk, kotryž tuchwilu po Ukrainje kursěruje: „Dotal smy přeco seriozneho čłowjeka za prezidenta wolili, stajnje je pak to z nim k Rakecam jěło; čehodla tónkróć njewolić komikarja a hladać, kak wěcka z nim wuńdźe.“

Z komikarjom je dźiwadźelnik Wolodimir Zelenskij měnjeny. Jeho znaja Ukrainjenjo mjez druhim z telewizijneje komedije, w kotrejž wón rólu „prezidenta“ hraje. Nětko wšak docyła njeje wuzamknyć, zo jemu rólu woprawdźiteho prezidenta napołoža. Steji dźě Zelenskij w naprašowanjach za faworitami z wotstawkom na čole. „Znajmjeńša by to raz něšto nowe było, hórje njemóže přińć“, cituje korespondentka nahlad 23lětneje Julije z naprašowanja. „Pola Porošenka a Timošenko wěmy z wěstosću, zo wjele lubitaj, ale ničo njespjelnjataj“, wona Julija dodawa. „,Čorny kóń‘ lětušich wólbow čerpa přichilnosć hłownje z frusta a njedowěry do politiskich elitow“, korespondentka nowiny Dnes konstatuje.

Słowakska wo pjenjezy USA njerodźi

Donnerstag, 14. März 2019 geschrieben von:

Bratislava (dpa/SN). Słowakske zakitowanske ministerstwo w Bratislavje je jednanja z USA wo pjenježnu podpěru za ponowjenje dweju wojerskeju lětanišćow přetorhnyło. Plan, 105 milionow dolarow do ponowjenja lětanišćow w Sliaču a Kuchyňa inwestować, njeje njesebičny, ale twori zakład noweho wojerskeho zepěranišća USA w Słowakskej, kotraž je čłon NATO. To je „wohroženje resp. wobmjezowanje suwerenity Słowakskeje republiki“, rěka w pisomnym wopodstatnjenju za­kitowanskeho ministerstwa. Rozsud je w rjadach opozicije a w opoziciskich medijach raznu kritiku zbudźił.

Ruskej přichilena Słowakska narodna strona bě jako druha najsylniša knježerstwowa strona hrozyła, zo koaliciju ze socialdemokratami skónči, dyrbjeli-li woni pjenježnu pomoc USA přiwzać. Zwada bě koaliciju dny dołho rozdwojiła. Přede­wšěm wot socialdemokratow nastajeny wonkowny minister Miroslav Lajčák je so za to zasadźał, pjenjezy USA w Słowakskej zasadźić. Srědki chcychu z fondsa k skrućenju wuchodneje flanki NATO wzać.

Třinaćo nastupja k wólbam

Mittwoch, 13. März 2019 geschrieben von:
Bratislava (SŽ/K/SN). Cyłkownje 13 mjenow wobsahuje kandidatna lisćina, a wobydlerjo Słowakskeje maja zamołwity nadawk, z nich wuzwolić noweho prezidenta, dokelž dźě dotalny – Andrej Kiska – hižo njenastupi. Woprawnjene wuhlady na najwyše statne zastojnstwo kiwaja wšak po naprašowanjach zwěsćowarnjow zjawneho měnjenja jeničce štyrjom wosobam. Najlěpje móhła w prěnim kole prezidentskich wólbow přichodnu njedźelu adwokatka Zuzana Čaputová wobstać, kotruž faworizuje dobra pjećina wolerjow. Wočakowane wurisanske koło 30. měrca docpěje najskerje pak městopředsyda Europskeje komisije Maroš Šefčovič pak dwělomny sudnik najwyšeho sudnistwa Štefan Harabin, kiž je w minjenym času njenadźicy sylnje na přichilnosći přibył. Wuwołany wjednik ekstremistiskich prawicarjow, šef Ludoweje strony Naša Słowakska Marian Kotleba, drje tež prědku „sobu měša“, zo pak do wurisanja zaćehnje, za to hłosy prawdźepodobnje za njeho njebudu dosahać. Wostatnym dźewjeć kandidatam – bjezwu­wzaćnje su to lědma znate wosoby – drje hrozy poražacy wuslědk.

Čěski premier USA wopytał

Mittwoch, 13. März 2019 geschrieben von:
Praha (ČŽ/K/SN). Na wurazne přeprošenje prezidenta USA Donalda Trumpa bě čěski premier Andrej Babiš na třidnjowskim wopyće Washingtona. Wosebita česć hosćej bě, zo zetka so z Trumpom w owalnej dźěłarni Běłeho domu. Jednałoj staj wonaj wo wzajomnych poćahach, problemach wikowanja a mjezynarodnych naležnosćach. Dźěše tohorunja wo migraciju, wo bój přećiwo terorizmej kaž tež wo wěstotu. Po wuprajenjach čěskich wobdźělenych su Američenjo hłownje zhonić chcyli, na kotrej stronje Čěska woprawdźe steji, hdyž dźě so prezident Miloš­ Zeman po jich měnjenju z Ruskej a Chinu nasadźa. Babiš je tež hłowny kwartěr CIA wopytał a wopory terora z 11. septembra 2001 z wěncom wopomnił. Nimo prezidenta Trumpa z dźowku Ivanku přeprosy wón na wopyt Prahi tež dwanaće zapósłancow kongresa, republikanow kaž demokratow, mějacych wosebity poćah k Čěskej. „Čěski ,Trump‘ so z woprawdźitym Trumpom zetkał“, titlowaše ameriski magacin Forbes njewšědny podawk. Britiski The Guardian konkretizuje jón ze zwěsćenjom: „Trumpa a Babiša zwjazuja skandale a miliardy.“

„Władysław Bartoszewski Spjećowanje–dopominanje–wujednanje“ je titl pućowanskeje wustajeńcy, kotraž je wot minjeneho pjatka w Zhorjelskej měšćanskej bibliotece přistupna. Po Berlinje, Magdeburgu, Hamburgu a Drježdźanach je tale zawěsće tež Serbow zajimowaca ekspozicija nětko w tym měsće widźeć, hdźež bě Bartoszewski (1922– 2015) w lěće 2002 Myto Brücke-Most městow Zhorjelca/Zgorzeleca přijał.

Zhorjelc (SN/at). Jadriwe a wuprajiwe su informacije wo stawiznarju, publicisće a politikarju, kiž ćerpješe w koncentraciskim lěhwje Auschwitz, kotrehož běchu w Ludowej Pólskej antikomunistiskeho zmyslenja dla do jastwa tyknyli, pozdźišeho wonkowneho ministra w knježerstwomaj Józefa Oleksyja a Jerzyja Buzeka, a wo lawreaće Myta Brücke-Most.

Anzeige

  • Spěchowanski kruh za serbsku ludowu kulturu je 16. a 17. měrca mjeztym 28. serbske jutrowne wiki w Budyskim Serbskim domje wuhotował. Wiki běchu jara wuspěšne, tež nastupajo ličbu wopytowarstwa. Tule smy wam někotre fotowe impresije z wikow zestajeli