Zhromadnje bubnarili

pjatk, 16. awgusta 2019 spisane wot:

Jacob Odamety pochadźa z Ghany. Jako bě hakle 13 lět stary, dósta wón hižo titul „Master­drummer“. Tón su jemu ludźo w jeho do­miznje spožčili.

25. ju­lija je Jacob hósć Workle­čan­skeho horta był. Jeho hesło je „bubnarić je cyroba duši“. Dźěći su z Jacobom Afriku a Něm­sku hro­madu zwjedli. W sportowej hali je rytmus afriski a europski swět zwjazował. Při tym su dźěći mału rejku nawukli. A wone zhonichu, zo je bubon tradicionalny hudźbny instrument w Ghanje.

Jacob wobdźěli so lětsa ze swojej dźowku na tele­wizijnym wubědźowanju „Das Supertalent“. Za to jemu dźěći a kubłarki Wor­kle­čanskeho horta kruće palcy tłóča. Tekst a foto: Marija Budarjowa

Wjele wjesela w šuli!

pjatk, 16. awgusta 2019 spisane wot:

Na šulu so wjeselu! Tam pisać, ličić nawuknu a nowych přećelow zeznaju!

Hdys a hdys wobdźěleja so rjadownje na wubědźowanjach. Tomu bě tež loni tak, a rjadownja 4a Radworskeje šule „Dr. Marja Grólmusec" je ze swojim spěwnym přinoškom „To běchu naše prózdniny" wubědźowanje Ludoweho nakładnistwa Domowina na temu „Hura, prózdniny!“ dobyła. Foto: Rejzka DelenkowaRalbičenjo pěstuja zwiski z part­nerskej šulu w Mělníku. Tak su delanscy šulerjo do Čěskeje jěli a tam mjez druhim stoli­cu Prahu wopytali. Foto: Jana BětnarjowaTež wšelake zarjadowanja w běhu ­lěta přewjeduja. K tomu słuša předčitanski dźeń. Do zakładneje šule „Jurij Chěžka“ w Chrósćicach bě Bettina Wenderothowa knihi sobu přinjesła, z kotrychž je dźěćom po přeću čitała. Foto: Feliks HazaW zymje mějachu šulerjo z Pančic wjeselo w sněze. Foto: Štefan PaškaNa serbskich kubłanišćach serbske nałožki haja. W januaru wězo ptači kwas swjeća, štyri měsacy pozdźišo meju mjetaja, kaž tu lětsa w Kulo­wje. Foto: Lubina Dučmanowa
Při horcym wjedrje podachu so Wóslinčan­scy za­kładni šulerjo do Kulowskeje lěsneje kupjele.

Imersiju jako dźěćo dožiwiła

pjatk, 16. awgusta 2019 spisane wot:

Na wopyće pola rěčespytnicy dr. Jany Šołćineje

Krasny to słónčny a jasny dźeń. Z te­ras­y domskeho Šołćic swójby w Hor­njej Kinje maš daloki wid na krajinu, a Łužiske hory tworja přijomnu ku­lisu. Tutón napohlad wuwabja we mni melodiju ludoweho spěwa „Łužica moja, lubo­zny krajo ...“. 55lětna rěčespytnica dr. Jana Šołćina na mnje pohladnje a praji: „Haj, kaž spěw to zwuraznja, tež ja začuwam, hdyž ze swójbu na terasy sedźimy a so wot rjaneje krajiny wobkuzłać damy.“

Derje a informatiwnje spisana kniha wo něhdźe 220 serbskich pomnikach a narownych kamjenjach wosobinow našeho ludu z pjera Trudle Malinkoweje je w LND wušła. Awtorka je pilnje slědźiła a nowostku do pjeć dźělow roz­rjado­wała: Hornja a Delnja Łužica, Němska zwonka Serbow, wukraj a hižo njewobstejace wopomnišća. Nadeńdźemy tam pomniki z krótkim wopisanjom wosobinow, wopomjatnych taflow, narownych kamjenjow a dalšich městnow.

Za Hornju Łužicu wopisuje Malinkowa 67 městnow serbskich wopomnišćow, tak tež najstarši pomnik z lěta 1867 na Budestečanskim kěrchowje za dobroćela Serbow, prawiznika Jana Michała Budarja. Wón bě prawa roboćanow pře­ćiwo knježkam zakitował a swoje zamóženje serbskej chudźinje wotkazał. „Wot dźakownych Serbow“ bu wulki zornowcowy kamjeń za njeho postajeny a 2. oktobra 1867 wotkryty. Kaž tónle pomnik wobjednawa awtorka tež wšitke dalše serbske wopomnišća po systemje nastaće, napohlad a wotkryće.

Burowa skóržba narodna pěseń

pjatk, 16. awgusta 2019 spisane wot:

Słyšće, kajke su to ćežke lěta,

Kotrež tłóča ludźi cyłoh swěta;

Ale hórje njeje žanom, žanom mužej,

hač na kraju wonka chudom, chudom burej,

hač na kraju wonka chudom, chudom burej.

Chudoba je wulka pola ludźi,

ta jich z hłodom často wjele krjudźi;

měli jeno chlěba dosć a sele, sele,

twaroha a butřanki dosć wjele, wjele,

twaroha a butřanki dosć wjele, wjele.

W mlóce jahły wšak su jara rědko,

zemjaki pak kóždy dźeń su nětko.

Jeja, mjaso, bibaski a kulki, kulki

k jědźi lědy swjaty dźeń maš wulki, wulki,

k jědźi lědy swjaty dźeń maš wulki, wulki.

40. mjezynarodny swjedźeń serbskeje poezije přewjedli

To bě woprawdźe hódne zakónčenje 40lětneje wuspěšneje tradicije Mjezynarodnych swjedźenjow serbskeje poezije. Na Wotrowskim hrodźišću w lěće 1979 na iniciatiwu tehdy młodeho basnika Bene­dikta Dyrlicha prěni króć iniciěrowany a wot njeho zhromadnje z dalšimi pomocnikami kóždolětnje dale hač do 2019 wuspěšnje organizowany swjedźeń je so na wulkotny festiwal wuwił. Na nim prezentowachu serbscy poeća zhromadnje z němskimi a wukrajnymi basnikami swójske twórby a přełožki serbskich basnjow do wšelakich rěčow.

Lipšćanske duwo mlokawka wuda nazymu swoju prěnju CD „poezija lubosće – die Jahreszeiten der Liebe“. We wo­błu­ku lětušeje Budyskeje Dołheje nocy kultury staj spěwarka Walburga Wałdźic­ a gitarist Max Löb zynkonošak takrjec dočasnje předstajiłoj.

Jazz, soul, adapcije a citaty serbskeje ludoweje hudźby – tak móhła so CD hrubje wopisać. Bjezmała wšitke přinoški su zdźěla zhudźbnjene basnje Róže Domašcyneje, Tomasza Nawki a Kita Lorenca. Titulej zynkonošaka wotpowědnje wob­jednawaja wone wjelorake, často erotiske fasety (njeplatoniskeje) lubosće, rozrjadowane do štyrjoch kapitlow.

Něhdźe 70 000 starych mjenow

pjatk, 16. awgusta 2019 spisane wot:

Reprint Šwjeloweje knihi „Stronine mjena Chóśobuskego wobcerjenja“

Tež w redakciji delnjoserbskeho tydźenika Nowy Casnik, kotryž prěni raz 1848 jako „Bramborski serski Casnik“ wuńdźe, maja mału biblioteku ze wšit­kimi knihami, kotrež tam za wšědne redaktorske dźěło trjebaja. Hłownje su to wšitke starše a nowše słowniki a nimo nich poměrnje tołsta edicija „Die Flur­namen des Kreises Cottbus / Stronine mjena Chóśobuskego wobcerjenja“. Jeje awtor je Bogumił Šwjela, zasłužbny delnjoserbski farar, rěčespytnik, stawiznar, ludowědnik, redaktor a sobuzałožer Domowiny (1873–1948). Hižo jako młodźenc běše kónc 19. lětstotka serbske ležow­nostne mjena w Delnjej Łužicy pilnje zběrać započał. K tomu bě­štaj jeho pohonjałoj prof. Arnošt Muka, znajer a lubowar Delnjeje Łužicy,­ a serbski wučer Hendrich Jordan. W časopisu Maćicy Serbskeje běchu 1913 prěnje wuslědki zběranja wozjewjene. Bogumił Šwjela je to dale wjedł, štož činješe něhdźe poł lět­stot­ka. Bohužel pak njeje dožiwił, zo su wuslědki jeho wobšěrneho a njesprócniweho dźěła jako kniha wušli.

Tři žaby w smjetanje

pjatk, 16. awgusta 2019 spisane wot:

„W Němskej knježitej bjezorientacija a přepjatosć.“ To zwěsća Frankfurtski socialny institut. Hłownje krizowe zjawy dźensniše žiwjenske začuća dominuja. Napjatosće a šmjaty w politice, terorizm, atomowa, klimowa abo migrantska a dalše krizy ludźom strach načinjeja a rubja jim optimizm. Mnozy čakaja na tón wulki wubuch, su zadwělowani abo bědźa so z depresijemi. Dalši čuja so na smjerć chori a hladaja na bórzomny kónc swěta. Někotryžkuli wucychnuje so w socialnej syći a spyta tam swoje strachi abo hidu wotbyć. Wjele ludźi woli radikalne strony, kaž njebychu wědźeli, što činja. Njedožiwjamy jenož chutnu energijowu krizu na fosilne paliwa, ale tež krizu du­šinych resursow. Faluje zakładne ćěriwo žiwjenja, kaž nadźija abo dowěra.

– Bohata kniha k jubilejej ewangelskeje Michałskeje wosady –

K 400. róčnicy wobstaća Budyskeje wo­sady swjateho Michała předpołoži Ludowe nakładnistwo Domowina zjawnosći naročny swjedźenski spis: „St. Michael Bautzen. Kirche – Gemeinde – Dörfer“. Na 275 stronach rozprawja dźesać awtorow a awtorkow wo stawiznach cyrkwinskeho zhromadźenstwa, kotrež bě wot wšeho spočatka přez Serbow postajene. „Serbskosći njeje tu wosebity kapitl wěnowany“, rěka w serbskorěčnym pódlanskim předsłowje, „wopisana pak je wona w nimale kóždym přinošku jako samo­zrozumliwy wobstatk zašłosće a přitomnosće.“ Michałska cyrkej ze swojim farskim domom na tak mjenowanym Serbskim kěrchowje je mjeztym štyri lětstotki duchowne srjedźišćo za ewangelskich křesćanow ze wsow wokoło Budyšina kaž tež z města samoho. To budźe lětsa nazymu wotpowědnje woswjećene.

nawěšk

  • Sernjany su swoju róčnicu prěnjeho naspomnjenja wsy před 600 lětami z wosebitym wjesnym swjedźenjom wuspěšnje woswjećili. Tule nańdźeće někotre fotowe impresije wo tym:
Zerna feierte unlängst die Ersterwähnung des Ortes vor 600 Jahren mit einem beson

nowostki LND