wutora, 20. awgusta 2019

Něhdy bě w nimale kóždej wsy naku­powanišćo, hdźež poskićachu twory wšědneje potrjeby. Runočasnje běchu to socialne centrumy, hdźež so wjes­njenjo rady k bjesadźe zetkawachu. W našej lětnjej seriji na něhdyše wjesne wob­chody dopominamy.

Dźensa: Róžant (15)


Hižo wot lěta 1822, potajkim nimale dwaj lětstotkaj, maja w Róžeńće pjekarnju. Dźensa je to we wsy jenička móžnosć nakupować a zastarać so z całtami, ze słódnym pječwom a wšědnym chlěbom. We wsy mějachu pak hižo 1847 klamarstwo za kolonialne twory. Lětoličba nad zachodom do tykowaneho domu napřećo cyrkwi na to dopomina.

wutora, 20. awgusta 2019

Drježdźany (SN). Prezidenća rjemjeslniskich komorow na wuchodźe Němskeje žadaja sej wot politikarjow, jenake žiwjenske poměry na wuchodźe a zapadźe. Wotpowědnu rezoluciju su woni na swojim posedźenju minjeny štwórtk a pjatk w Greifswaldźe schwalili. „Znajemy dosć přikładow, hdźež je aktiwna hospodarska a přisydlenska politika ze statnym spěchowanjom na wuchodźe Němskeje wulki wuspěch žnjała“, potwjerdźi pre­zident Drježdźanskeje rjemjeslniskeje komory Jörg Dittrich.

Prócowanja njeměli so jenož na wulke města koncentrować, ale dyrbjeli tež wjesne kónčiny na wuchodźe Němskeje, kaž na přikład Łužicu, zapřijeć. Rjemjeslniske komory žadaja sej wjetše inwe­sticije za wutwar wobchadneje infrastruktury a lěpše poskitki bliskowobchadnych srědkow. Tež na spěšniši internet měło so dźiwać. Dale wuprajeja so komory za slědźenske instituty we wuchodnych zwjazkowych krajach.

Program za polěpšenje regionalneje hospodarskeje struktury měło knježerstwo přiměrić a komunalnu hospodarsku infrastrukturu spěchować.

póndźela, 19. awgusta 2019

Hdy přińdźe přichodna přidatna hodźina? To praša so Lukáš Novosad, předsyda Towarstwa přećelow Serbow (SPL) nastupajo připowědźene rozšěrjenje serbskorěčneho rozhłosoweho programa MDR:

Wot klětušeho 6. januara maja so wusyłanja Serbskeho rozhłosa wo šěsć hodźin tydźensce rozšěrić. To ma swoje přičiny: třicetu róčnicu prěnich wjacehodźinskich serbskich wusyłanjow 1989 a wjetši zajim připosłucharjow w zašłymaj lětomaj, kotryž je k tomu wjedł, zo je so ćišć na MDR z politiskej temu Domowiny stał. Přidatna wusyłanska hodźina wob dźeń ma tež swoje slědy: žuranlisća hižo hladaja, z čim móža ju pjelnić, hač budu so snano wjace na dźěći myslić (te dźě wob tydźeń rano chwile maja), na młodźinu a nowu generaciju posłucharjow, hač rozšěrja prezentaciju w syći atd. Na kóždy pad zběra redakcija tuchwilu ideje, što móhła wusyłać, a je zasadnje wšemu wotewrjena.

wutora, 20. awgusta 2019
Na wčerawšim prěnim dnju noweho šulskeho lěta wopominachu w Radworju dr. Marju Grólmusec, po kotrejž je tamniše kubłanišćo pomjenowane. Wuknjacy zakładneje a wyšeje šule zhromadźichu so we wjacezaměrowej hali „Slavia“ składnostnje jeje 75. posmjertnin. Marja Grólmusec bě 6. awgusta 1944 w kaceće Ravensbrück zahinyła. Foto: Wincenc Baberška

wutora, 20. awgusta 2019

Zapřijmu portrety Serbowkow

Zhorjelc. Na 5. Zhorjelskim fotowym festiwalu „Schauplätze“, kotryž so pjatk za tydźeń zahaji, zapřijmu zdźěla tež wustajeńcu „Prjedy hač woteńdźeš“ Maćija Bulanka z portretami serbskich žonow w drasće. Nimo fotografa SN chcetaj basni­ca Róža Domašcyna a hudźbnik Měrćin Weclich wotewrjenje festiwala wobrubić. Lěta 2011 je LND knihu a CD „Prjedy hač woteńdźeš“ z přinoškami mjenowanych wuměłcow wudało.

Čłonka dohladowanskeje rady

Budyšin. Přirjadnica Budyskeho krajneho rady Birgit Weber zastupuje wo­krjes Budyšin jako čłonka w dohladowanskej radźe Łužiskeho hospodarskeho regiona tzwr. Wotpowědny namjet zarjadnistwa je wokrjesny sejmik tydźenja na swojim konstituowacym posedźenju wobkrućił. Birgit Weber zamołwja w krajnoradnym zarjedźe mjez druhim hospodarske spěchowanje.

Knihi w Němskej wotkisaleja

wutora, 20. awgusta 2019

Rentnarka zmužita była

Wojerecy. 81lětnej žonje je předwčerawšim młody muž we Wojerecach tobołku z kolesa pokradnył. Jako so rentnarka na puć k policiji poda, wona skućićela wuhlada a narěča. Tón pak dyri jej mjezwoči a so zminy. Swědk, kiž bě to wobkedź­bował, smaleše z kolesom za paduchom a zazwoni runočasnje policiju. Zastojnicy 21lětneho skónčnje dosahnychu a jeho nachwilnje zajachu.

srjeda, 15. apryla 2015

Wokoło jutrow rěčimy wjele wo zajacu. Lětsa wěnujemy dołhowuchačej wjetšu zjawnu kedźbnosć, dokelž je za zwěrjo lěta­ 2015 pomjenowany. Snano je tón abo tamny při nalětnim wuchodźowanju zajaca­ wuhladał. Bě pak to woprawdźe zajac abo tola dźiwi nukl?

póndźela, 19. awgusta 2019

Dešno. Pleinair z wuměłcami regiona pod hesłom „Pod hołym njebjom“ wotmě so njedawno prěni raz w Dešnjanskim domizniskim muzeju. Na njón přeprosyli su nawodnica muzeja Babette Zen­kerowa, nawoda zeloweje zahrodki Camillo Steinfurth a Šula za delnjoserbsku rěč a kulturu. Wobdźělili su so wuměłcy z Choćebuza, Łukowa, Lubnjowa, Kalawy, Zaspowa, Rubyna a Picnja. Dźěłarničku nawjedowała je Gabriele Gittelo­wa, kotraž w Choćebuzu tohorunja wu­měł­ski kružk nawjeduje. Powitawši wobdźělnikow rozłoži wona hišće raz zasad­ne znajomosće wo perspektiwach a pro­porcijach. Na to pytachu zhromadnje za motiwami a rozhladowachu so za to w muzejowej wsy Stary lud, na zelowej zahrodźe, w domizniskim muzeju a cyrkwi. Wuměłcy běchu sej přezjedni, zo je dosć motiwow za rysowanje a molowanje.

štwórtk, 15. awgusta 2019

Logopediska praksa Marije Maccyneje w Pančicach-Kukowje wobsteji dźesać lět

Zo maš z wysokodomow abo z cyrkwinych wěžow dobry wuhlad na wokolinu, njeje ničo noweho. Tajki móžeš tež z dwuposchodoweho twarjenja měć, kaž steji wone při amplowym křižowanišću w Pančicach-Kukowje. Tam jenož nje­wi­dźiš, štó z Kamjenskeho směra jědźe, ale tež­ štó po Halštrowskim puću při­chadźa. Tónle wuhlad ma Maria Maccyna na swojim dźěłowym městnje hižo dźesać lět. Tak dołho mjenujcy wobsteji mjeztym jeje logopediska praksa.

wutora, 20. awgusta 2019

Sprjejcy. Šesty raz wotměje so lětsa Dźeń Hornjeje Łužicy, z kotrymž spominaja na załoženje Hornjołužiskeho zwjazka šesćiměstow 21. awgusta 1346. W tymle wobłuku wotměje so jutře, srjedu, wosebite zarjadowanje w Sprjejcach (Spreewitz) w gmejnje Sprjewiny Doł a w tamnišim wosadnym domje. Wot 19 hodź. předstaja tam runje wušłej prěnjej zwjazkaj Sprjejčanskeje cyrkwinskeje chroniki a podadźa wuhlad na třeći zwjazk.

Spominaja na wosebitu žonu

Budyšin. „Nowe widy na dr. Marju Grólmusec“ rěka zarjadowanje štwórtk, 22. awgusta, wot 18 hodź. w Budyskim Serbskim muzeju. Tam chcedźa na wosebitu žonu spominać a so jeje žiwjenju a skutkowanju z nowymi widami zbližić. Tak wěnuja so prašenju, što bě Mari Grólmusec wažne, kotru rólu hraja jeje serbske korjenje a kotre poselstwo wona za dźensniši čas ma? Na zarjadowanje přeprošeja dźěłarniski zwjazk, město Budyšin, žónska iniciatiwa, Maćica Serbska, Domowina, Serbski institut a gmejna Radwor.

srjeda, 11. januara 2017

Swójbne mjena su přeco zaso zajimawe swědčenja rěče našich prjedownikow. W serbšćinje maja wone wosebitu hódnotu, dokelž pochadźeja z časa, z kotrehož hišće žane pisomne pomniki njewobsedźimy. Kak su naši prjedownicy před wjele lětstotkami myslili a so rěčnje zwuraznili, wo tym nam wone mjena znajmjeńša něšto přeradźeja.

Chcemy so zaso wěnować někotrym serbskim prócowarjam zańdźenosće, kotřiž maja lětsa kulojtu abo połkulojtu róčnicu narodnin abo posmjertnin, a so zamyslić do jich mjenow. Swójbne mjena nastachu často z mjenow powołanjow, kotrež běchu prěni nošerjo mjenow wukonjeli. Tak je to na přikład pola Šewčika, takrjec „małeho šewca“. Jakub Šewčik, rodźeny w Baćonju a farar mjez druhim w Chrósćicach, wěsty čas předsyda Domowiny, předewšěm pak awtor basnjow patriotiskeho charaktera, změje 6. septembra 150. róčnicu narodnin.

Korla Awgust­ Fiedler, znaty hudźbnik a sobuwuhotowar spěwanskich swjedźenjow, zemrě 16. meje 1917. Swójbne mjeno Fiedler pochadźa tohorunja z mjena powołanja; w tym padźe wšak je wone němskeho pochada, měnjeny je wězo­ „husler“.

nawěšk

  • Sernjany su swoju róčnicu prěnjeho naspomnjenja wsy před 600 lětami z wosebitym wjesnym swjedźenjom wuspěšnje woswjećili. Tule nańdźeće někotre fotowe impresije wo tym:
Zerna feierte unlängst die Ersterwähnung des Ortes vor 600 Jahren mit einem beson

nowostki LND