Za Kita Lorenca, ale tež za Marju Grólmusec

Slepo (SN/MiR). „Mam za hódnu gestu, by-li ródna wjes runje nastawacemu nowemu Němsko-Serbskemu šulskemu centrumej Slepo spožčiła mjeno ,Kito Lorenc‘.“­ Tole piše nawoda Slepjanskeje Wyšeje šule „Dr. Marja Grólmusec“ Wolfgang Goldstein, kiž je zdobom wjesny předstejićel, w decemberskim wudaću hamtskeho łopjena zarjadniskeho zwjazka Slepo. Wuwabiło bě tónle namjet rozmyslowanje Goldsteina, kak přichodnym generacijam, kotrež na šuli kubłaja, „po­srědkować hłubši zwisk k domiznje. Sym sej wěsty, zo šulski centrum z mjenom sławneho basnika, kiž bu w Slepom rodźeny, přichodnje identifikaciju šulerjow ze wsu a regionom spěchuje.“ Hnydom pak wón dodawa, zo nima so rozmyslowanje wo nowym mjenje spřećiwjeć mjenu dr. Marja­ Grólmusec. „Naša šula nosy jeje mjeno mnohe lěta a je z njej zwjazana. Njeje pak znate, zo je wona hdy zwisk k Slepom měła. Z Kitom Lorencom by tomu cyle hinak było“, šulski nawoda wuswětla.

dale čitać…
pj., 19. januara 2018

Kulow (SiR/SN). Kulowska Krabatowa zakładna šula dósta wčera prěnju swójsku serbsku katolsku narodnu drastu. Prěni króć wobleku ju hotowańče holcy a hólcow na lětušim ptačim kwasu. Tón swjeći kubłanišćo 26. januara dopołdnja, to rěka dźeń po tradiciji. Zakładni šulerjo maja nětko 13 kompletnych drastow, kotrež zwobraznjeja kwasny ćah. Su to drasta njewjesty, nawoženje, braški, dweju swatow, słónkow a družkow kaž tež štyri razy swjedźenska drasta.Přičina, zo swjeća swój ptači kwas hakle dźeń pozdźišo, je cyle jednora. W měsće a na wokolnych wsach činja to na dźeń 25. wulkeho róžka. Za zwoblěkanje narodneje drasty z mnohimi detailemi pak stej wušiknosć a sćerpnosć hoto­wańčow trěbnej. Wotpowědne fachowče wšak maja tón dźeń hižo ruce połnej dźěła. Zo njeby k prěkowanjam dóšło, swjeća tuž w Kulowskej Krabatowej šuli dźeń po poprawnym terminje, ale přeco hišće ptačokwasnemu dnjej blisko.

pj., 19. januara 2018

Na 15. bulowu nócSportowe towarstwo Natwar Němske Pazlicy přeproša na 15. bulowu nóc z koparjemi, kotřiž su starši hač 35 lět. Turněr přewjedu Němskopazličenjo dźensa wot 18.45 hodź. w sportowni při Kamjenskim lětanišću. Mjez dźesać cyłkami je prěni raz mustwo z Barta. Dale hraja Statistika­ Němske Pazlicy, Natwar Němske Pazlicy I a II, Přećelski kruh Natwar­ Němske Pazlicy, Lok Kamjenc/Natwar Němske Pazlicy, ST Marijina hwězda, SJ Njebjelčicy, Jednota Kamjenc, ST Běła/Cunnersdorf. Titul zakituje prě­nje­ zastupnistwo Natwara Němske Pazlicy. Kónčnu hru změja wo połnocy.Kopańca – regionalna liga muži27.01. 15:00 ZFC Meuselwitz –  1. FC Lokomotiwa Lipsk 28.01. 13:30 Chemija Lipsk –  Energija ChoćebuzTestowe koparske hry19.01. 19:00 Natwar Němske Pazlicy –  Sokoł Ralbicy/Hórki 20.01. 11:00 Budissa Budyšin –  Jednota Kamjenc 20.01. 13:30 Módro-běli Kulow –  ST Horni kraj-Sprjewja 21.01. 13:30 SJ Njebjelčicy –  SG Großnaundorf 27.01. 11:00 Budissa Budyšin –  FC Hornja Łužica  Ne ...

pj., 19. januara 2018

Budyšin (SN). Orkan, kiž je wčera po wšej Němskej cychnował, bě najmócniši minjenych dźesać lět. Wo tym su wjedrarjo přeswědčeni. Železniski wobchad bě dospołnje přetorhnjeny. Na wjacorych lě­tanišćach mějachu tohorunja problemy. „Friederike“ je sej znajmjeńša šěsć smjertnych woporow žadała. Z městnami naměrichu wichor sylnosće 12. Na někotrych­ blakach dyrbjachu wohnjowi wobornicy rumowanje spowalanych štomow přetorhnyć, dokelž běchu sami w žiwjenskim straše. Dźensa rano je Němska železnica zaso po planje jězdźić započała. Najebać to běchu mnohe žele­zniske čary spowróćanych štomow dla přeco hišće zaraćene. Runočasnje mějachu zamołwići składnosć, so wo zawostajenych škodach wobhonić.

pj., 19. januara 2018

Šulerjow lěpje zeznaćKulow. Tež lětsa zarjaduje Wyša šula „Korla Awgust Kocor“ Kulow dźeń wotewrjenych duri, a to jutře wot 10 hodź. Na spočatku chcedźa šulerjo a wučerjo hosći w sportowej hali z wotměnjawym programom překwapić. Tak dóstanu wopytowarjo mały zaćišć wo wšědnym šulskim dnju a wo podawanju wučby. Po programje móža so zajimcy po kubłanišću rozhladować. W 13 hodź. tam šulske durje zaso zawru.Sorbian Art Trio „zapyri“Budyšin. Jutře wotměje so w Budyskim Kamjentnym domje wot 21. 30 hodź. koncert „Lit the house with Serbska murja 2.0“, a to cyle w znamjenju serbsko-němskeho přećelstwa. Lětsa su sej organizatorojo, mjez druhim towarstwo Serbska murja, jako hłownu skupinu Sorbian Art Trio přeprosyli. Ale tež fanojo EDM a technohudźby su witani. Štóž chce hač do ranja w pjećich, wostać a njeje hišće 18 lět, njech na „maćernu cedlku“ njezabudźe.Swjedźeń swjateho Bosćana

pj., 19. januara 2018

Wupožčowarnja kostimow Křesćana Bulanka wobsteji 30 lětWojerecy (SN/MWj). Lubowarjo pjateho počasa su nětko zaso wosrjedź norskeho časa a něchtóžkuli so praša, w kotrym kostimje drje tónraz póńdźe. Štó móhł potom w dwurěčnych łužiskich kónčinach lěpje pomhać hač Křesćan Bulank we Wojerecach. Ze swojej wupožčowarnju kostimow w starym měsće swjeći wón nětko 30lětny jubilej.„Nochcu to scyła prawje wěrić. Je hižo telko lět zašło, zo sym tule z dobrymi sto kostimami započał“, 72lětny tróšku zdychnje, jako jeho zawčerawšim wopytachmy. Strowota jemu mjeztym kusk klubu čini, nutřkownje pak so rodźeny Wotrowčan za póstnicy hori kaž prěni dźeń. Z nimi takrjec natyknyła bě jeho mandźelska Monika kónc 60tych lět. Pozdźišo je Křesćan Bulank w Kulowje samo pjeć razow póstnisku narěč dźeržał. W běhu lět zrodźi wón mysličku, wutworić kostimowu wupožčowarnju, za čož přewostaji jemu město Wojerecy dodźeržany dom w starym měsće. Prěni čas ludźo w dołhich rynkach čakachu, zo móhli sej pola njeho kostim wu ...

pj., 19. januara 2018

Běły Šepc je zaso dospołnje we wobsyd­stwje Swobodneho stata Sakskeje, po tym zo bě wodoprawniske wotewzaće 5,4 kilometry dołheho nowozapołoženeho rěčnišća w zamołwitosći sakskeje krajneje direkcije wuspěšne. To je jeje prezident Dietrich Gökelmann hórniskemu předewzaću LEAG w Rěčicach wobkrućił a wotpowědny dokument čłonej předsydstwa LEAG Uwe Grosserej přepodał.Rěčicy (SN/at). Z wčerawšim dnjom je jónkrótny wodotwarski a ekologiski projekt w Sakskej wotzamknjeny. Rěč je samo wo „aktualnje najwjetšim projekće renaturěrowanja rěki w Němskej“. Posledni z dohromady 14 twarskich losow su wčera na swjatočnosći w Rěčicach wotličili. Nowy 5,4 kilometry dołhi přirodnje wuhotowany wotrězk Běłeho Šepca­ mjez Hamoršćom (Hammerstadt) a Rychwałdom je wšitke wodoprawniske pruwowanja wobstał. W 1980tych lětach w NDR mjez Rěčicami a Hamorom sewjernje Rychwałdskeje jamy do betonoweho kanala přepołožena łužiska rěka je zaso swobodna a skići w sebi kaž tež na swojimaj pobrjohomaj mnohim žiwocham dobre w ...

pj., 19. januara 2018

Zetkanka z młodym serbskim rěčespytnikom a basnikom Janom Měškankom z Choćebuza-WrócławjaPřed lětami bě wón mi hižo pozitiwnje napadnył, jako přednošowaše we wobłuku Swjedźenjow serbskeje poezije swójske basnje w delnjo-, hornjoserbskej, němskej kaž tež w pólskej rěči w Budyšinje, Choćebuzu, w Opolu a dalšich pólskich městach. Polyglot wón je, tak sej myslach, hdyž zamóže swoje literarne wupłody samo do wjacorych rěčow přenjesć, přebasnić.Tehdy bě Jan Měškank, pochadźacy z Choćebuza, hišće student sorabistiki, žurnalistiki a polonistiki. A hižo tehdy je na polu lyriki do zjawnosće stupił. Wobdźěleše so tež na literarnym wubědźowanju „Młode pjero“, kotrež kóžde druhe lěto Ludowe nakładnistwo Domowina a Załožba za serbski lud wuhotujetej. Tam wudoby sej w lěće 2007 za baseń „Francosce“ 1. myto a 2009 za prozowy „Prolog“ 3. myto. Při basni „Francosce“ připosłucharjo wuši nastajachu. Młody basnik je so na zajimawe wašnje pospytał, wo seksu wotewrjenje lyrisce pře­myslować a wěsty tabu pře ...

pj., 19. januara 2018

Milenka RječcynaŠtóž je hdy w Slepjanskej kónčinje přebywał, tón wě, zo su tamniše wsy wot hole wobdate. Region to, kotryž ma swoje typiske wašnje žiwjenja. W serbskimaj stolicomaj Budyšinje a Choćebuzu ludźo často njewědźa, z čim so wobydlerjo na wsach Slepjanskeje wosady zaběraja. Tele dny pak pyta sej namjet puć do wulkeho łužiskeho swěta, kotryž móhł, ně, twjerdźu, zo dyrbi samo myslenje tež druhdźe wobwliwować.Wot 1960tych lět ma Slepjanska šula mjeno „Dr. Marja Grólmusec“. Generacije šulerjow su so ze žiwjenjom a skutko­wanjom antifašistki zaběrali, byrnjež rodźena Radworčanka njeposrědni zwisk k tamnišim kónčinam njeměła. Přiwšěm je derje, zo zwonka Slepoho stejaca wosobina historiski horicont šěri. Nětko pak kursěruje ideja, nastawacemu nowemu Němsko-Serbskemu šulskemu centrumej Slepo spožčić mjeno Kito Lorenc. Hač tomu tak budźe, njeje jasne. Wšako su tam tež druzy, kotřiž chcedźa dotalne mjeno zachować. Zajimawe je, zo wotwažuja w Slepom wo dwěmaj mjenomaj. ...

pj., 19. januara 2018

W Smječkečanskim Domje swj. Jana přednošuje póndźelu, 29. januara, w 19.30 hodź. dr. Handrij Klimant na temu­ „Bój přećiwo wobšudnistwu ze žiwidłami“. Rodźeny Radworčan dźěła­ w zwjazkowym zarjedźe za škit přetrjebarjow a wěstotu žiwidłow w Berlinje (BVL). Marian Wjeńka je so z nim rozmołwjał.Wy pochadźeće z Radworja a dźěłaće dźensa w Berlinje. Kajki bě Waš šulski, wukubłanski­ a powołanski puć?Dr. H. Klimant: Dokelž so hižo z dwanaće lětami rozsudźich so ze skótnym lěkarjom­ stać, bě puć poměrnje runy. Abituru złožich 1989 na SRWŠ w Budyšinje, studowach w Lipsku a nětko dźěłam hižo nimale 18 lět we wobłuku škita přetrjebarjow a wěstoty žiwidłow. Wězo so tež na prěnje lěta rady dopominam, ale sobu najrjeńši čas bě wot lěta 2011 do 2015, jako skutkowach jako agrarny atašej w němskim pósłanstwje w Mo­skwje. Wróćo w Němskej dóstach nadawk, bój přećiwo wobšudnistwu ze žiwidłami sobu natwarić, štož je wulke wužadanje,­ ale tež jara zajimawe.Na kotru temu sće promowował? ...

pj., 19. januara 2018

Madźarska z njewočakowym rozsudom we Waršawje strach zbudźaWaršawa. W zwadźe mjez Pólskej a komisiju Europskeje unije dwělomneje Waršawskeje justicneje reformy dla šěri so w susodnym kraju strach, zo móhli swojeho poslednjeho zwjazkarja Madźarsku zhubić. Hižo rěča wo „přeradźe“. Hłowna přičina je najnowša powěsć z Budapesta, po kotrejž je tamniši ministerski prezident Viktor Orbán 1 300 syriskim a afghaniskim ćěkancam dowolił do kraja přińć. „Orbán přijimuje ćěkancow“, tituluje Gazeta Wyborcza njewočakowane postupowanje madźarskeho premiera. Tón wšak bě so dotal raznje spjećował migrantow do kraja dać. Wuraznje pólska nowina na to skedźbnja, zo njebě kročel Orbána z Waršawu wothłosowana.Hladajo na hrožace sankcije EU přećiwo Pólskej bě Orbán hakle na njedawnym wopyće noweho pólskeho ministerskeho prezidenta Mateusza Morawieckeho w Budapesće potwjerdźił: Pólska móže so na to spušćeć, zo Madźarska z wetom sankcijam EU zadźěwa. ...

nawěšk

SERBSKE NOWINY podpěruja:

fueorg misain karten sorbisch

nowostki LND