Grandioznytydźeń

pjatk, 01. julija 2022 spisane wot:
fota: jörg stephanBosćan Donat, Syman Hejduška, Fabian Hejduška a Klemens Mark postarachu so na kulturnym dnju ze serbskimi spěwami wo wulkotnu naladu.

Serbske mustwo dožiwi na 4. europeadźe zhromadnje ze swojimi přiwisnikami dotal jara radźeny ­tydźeń. Koparjo z Łu­žicy njepokazachu w minjenych dnjach jenož na hrajni­šću wulkotne wukony, ale tež zwonka njeho, jako mócnje spěwachu a swjećachu. Tež přiwisnicy serbskeho mustwa běchu w Korutanskej znowa 12. muž při hrajnišću a ze swo­jim mustwom kaž tež tamnymi cyłkami swjećachu – mjez druhim na wčerawšim kulturnym dnju. Jurij Bjeńš

Koparski turněr swobodnych šulow

pjatk, 01. julija 2022 spisane wot:

Štwórtk, dnja 16.junija je so w Rěčicach hižo pja­ty koparski turněr swobodnych šulow wuchodneje Sak-

skeje wotměł. 17 mustwow z Ochranowa, Rěčic,

Wóslinka, Bukec, Wósporka a ze Zhorjelca wo pokal wojowachu. Mjez nimi běchu štyri holče, a dalše hólče mustwa (rozdźělene po starobnych klasach). Za

šulerki z Wóslinka wuskoči pola holcow štwórte

městno a pola hólčeju teamow dwójce bronza. Wulki dźak słuša organizatoram z Rěčic kaž tež našimaj trenarjomaj knjeni Klausenowej a knjezej Röderej.Tekst a foto: Daniela Jawinski

Regionalne finalew lochkoatletice

pjatk, 01. julija 2022 spisane wot:

Cyłkowne wuslědki Starobna klasa 3, holcy 1. L.-Foucault-Gymnazij Wojerecy (5.102 d.)

2. Serbski Gymnazij Budyšin (4.886 d.)

3. Wyša šula Comenius Mikow (4.609 d.)

4. F.-Schleiermacherowy-gymnazij Niska (4.589 d.) Starobna klasa 4, holcy 1. F.-Sauerbruchowy-gymnazij Großröhrsdorf (5.100 d.)

2. Goethe-gymnazij Biskopic (5.016 d.)

3. J.-Curie-gymnazij Zhorjelc (4.729 d.)

4. Serbski gymnazij Budyšin (4.551 d.)

5. Schillerowy gymnazij Budyšin (4.409 d.)

6. F.-Schleiermacherowy-gymnazij Niska (4.179 d.)

7. Wyša šula Comenius Mikow (4.055 d.)


Holcy pjateho do dźewjateho lět­ni­ka Serbskeho gymnazija Bu­dy­šin wu­bědźowachu so při rjanym słón­čnym wjedreje

srjedź meje na Młynkec łuce na regionalnym finalu w lochkoatletice. Wubě­dźo­­wachu so w sprinće na 50 m (starobna klasa IV) a 75 m (sta­robna kla­sa III), we wysokoskoku, dalokoskoku, mjeta­nju bulikow, kulostorku (starobna

klasa III), staflo­wym běhu

a na běhu 800 m. Holcy staro­bneje klasy III wudobychu sej druhe městno. Běchu to Maja Winarjec, Tabea Miethec, Emma Breuerec, Stella Pilcec, Paula Baumgärtelec, Maika Dźi­sław­kec, Liana Krječmarjec, Mila Hejduškec a Madlenka Zimmermannec.Tekst a foto:

Gabriela Jendrewscyna

oheń!

pjatk, 01. julija 2022 spisane wot:
Spočatk junija wopyta sedmy lětnik Ewangelskeje srje­dźneje šule z Wóslinka wohenjowy labor w Drjež­dźanach. Najprjedy pak dźěše za šulerki a šuler­jow na wulku wěžu tutoho twarjenja a tak mějachu wot­tam wulkotny wid na stolicu Sakskeje kaž tež na Połobske pěskowčiny. Potom pak podachu so wšitcy do rumnosćow, hdźež cyły dźeń eksperimentnja. Hnydom spočatnje prasny wulki balon, napjelnjeny z wodźikom (Wasserstoff). Do njeho sahaše dołha šnóra kiž so paleše. Na to zhonichu wuknjacy, kak móžeš sej sam wohenjohašak z pjećenskim prochom a z wodu paslić a čehodla njemóžeš bencin z wodu hašeć. Tež jedyn gumijowy barik so chětro paleše a při tym samo brunčeše. Fascinowacy bě tež kónc, jako jedna tyza chipsow rozbuchny – to bě nje­směr­nje wótře! Za wšěch běše to raz krasne dožiwjenje hinašeho razu.Tekst a wobraz: Daniela Jawinski

Wojerowsku farmuwopytali

pjatk, 01. julija 2022 spisane wot:

Domjacy skót je dźě­ćom stajnje wul­ka ra­dosć.

W dźensnišim Dźě­­ći­zna­ku chcemy wam ně­ko­tre z nich před­stajić. Dźěći Wor­kle­­čan­­ske­je pě­sto­war­nje a Radwor­skeje za­kła­dneje šule su so mi­njene tydźenje ze zwěr­jatami zaběrali. Maće-li tež wy zwěrjo doma, po­­daj­će Dźě­ći­zna­kej w běhu lěća wa­še do­ži­wje­nja z nimi!

We wobłuku swojeho fachoweho dźě­ła zaběra so naš kubłar we wukubła­nju knjez Bulank z nami tučasnje

z temu „zwěrjata na burskim statoku”. Ty­dźen­sce wobjednawamy k tomu je­dne nowe zwěrjo, kaž na přikład konja, wowcu, kruwu, kokoš abo nukla. Nawuknjemy, što kóžde zwěrjo žerje, kak je prawje pomjenujemy, hdźe je na burskim statoku namakamy abo kotre wosebite wudźěłki nam zwěrjo dawa. Wězo sej tež kóžde zwěrjo we wo­praw­dźitosći zhromadnje wob­hladamy. K tomu wopytamy přeco zaso druhi statok, hródź abo pastwu, hdźež wše­lake zwěrjata namakamy. Jako skupinski wjeršk wulećachmy sej, mała skupina Worklečanskeho dźěćaceho dnjoweho přebywanišća „K wódnemu mužej“, zhromadnje

Z domjacym skotom so zaběrali

pjatk, 01. julija 2022 spisane wot:

Lukaš Vcelich

Mamy doma kruwu. Sym jej mjeno Mući dał. Wona je bruna a běła. Mući žerje wows, syno, trawu, sad a zeleninu. Wona pije mloko abo wodu. Doma mamy hródź. Najradšo Mući žerje abo jenož

wokoło leži a ruje.


Józef Bauch Doma mamy byka. Sym ju Heinc mjenował. Wón je cyle bruny. Heinc žerje naj­radšo trawu, syno a mló­če. Wón pije wjele wody. Heinc je cyły dźeń wonka na pastwje. Najradšo na łuce žerje a ruje.
Milan Wendt ma kóčku Loti. Kóčka wot Rosalie Šnajderec pak rěka Minka. Kóčka Purzel pak słuša Lilly Rječkec (wotlěwa).Serafina Mičkec Moje najlubše zwěrjo je kóčka. Mamy doma tři kóčki. Moja najlubša kóčka rěka Blacky. Blacky je cyle čorna. Naše kóčki najradšo mjaso abo kupjenu picu z tyzy žeru. Kóčki pija mloko abo wodu. Blacky bydli pola nas na dworje. Rady pak je w přirodźe. Rady sej z Blacky hrajkam abo ju majkam. Kóčki tež rady myše łója.

Psyk Marthy Wenclec rěka Venus (naprawo). A tež Leńka

Henichec ma doma psyka z mjenom Lotta, kotraž je cyle běła.

Georg Cech ma doma tři nukle.Beno Šefer sej rady z psykom Fenju hrajka.

Milenka Eizeltec so doma

rady z kóčkami pleńči.

Wjes złe časy dožiwiła

pjatk, 24. junija 2022 spisane wot:

Do 800lětnych stawiznow Bukec pohladane

Wobhladaš-li sej Bukecy, tak zjewi so wjes ze swojej prěnjej cyrkwju před 800 lětami tež prěni raz w swětle stawiznow. To sta so 25. februara 1222. Biskop Bruno II. Mišnjanski přepisa z wopismom cyrkej a sydlišćo Bukewicz Budyskemu tachantstwu. Tute na wyšinje ležace sydlišćo (300 metrow nad mórskej hładźinu) namakamy na poł puća z Budyšina do směra na Lubij. W běhu časa su Bukecy mnoho wosebitosćow dóstali. Nimo toho pobrachuja starše archeologiske namakanki. Po wšěm zdaću eksistowaštej něhdy dwě sydlišći, w rozdźělnym času nastatej, kotrejž stej pozdźišo hromadźe zrostłoj. Starši dźěl drje bě wona wjeska, kotraž je so na trochu škitanej sewjernej kromje wyšiny wuwiła a kotraž bě słowjanskeho pochada. Za to rěči mjeno Bukowica, pokazka na „městno w bukowym lěsu“. Pozdźišo, jako bu słowjanski sydlenski rum wot zažneho 10. lětstotka do tak mjenowaneho zažnofeudalneho němskeho knjejstwa zarjadowany, je so dalše sydlišćo wuwiło.

Na festiwalach po wšěm swěće zetkach chětro zajimawych ludźi. Tak je so mi stajnje na festiwalu „Łužica“ w Chrósćicach a Hochozy šło a tež festiwal dudakow w Slepom minjeny kónc tydźenja w Slepom w tym žane wuwzaće njebě.

Na swjedźenskich kemšach mi woni hižo napadnychu w swojich narodnych drastach z tójšto čerwjenymi elementami. Drasta bě mi někak znata a myslach hnydom na rybarjow. Zo ležach z tym prawje, mje w rozmołwje z čłonami Rejwanskeho a folklorneho ansambla Ihna na 9. mjezynarodnym festiwalu dudakow w Slepom minjeny kónc tydźenja ćim bóle zwjeseli.

Spoken word serbsce? Haj, to dźe!

pjatk, 24. junija 2022 spisane wot:

Publikum wot prěnjeho serbskeho spoken word-zarjadowanja a noweho zynkonošaka Noweje Doby zahorjeny

Młoda serbska literatura a hudźba steještej w srjedźišću sobotneho zarjadowanja pod hesłom Lit|a|pop, kotrež nasta na iniciatiwu intendanta SLA Tomasa Kreibicha-Nawki a jednaćela LND Symana Pětra Cyža. Wjace hač sto zajimcow na zahrodźe SLA pod Röhrscheidtowej baštu w Budyšinje smědźeše hnydom dwě premjerje dožiwić. Prěnja wěnowaše so žanrej „Spoken word“, w kotrymž poeća a poetki publikumej teksty z wěstej performance předstajeja. W serbskej rěči tónle žanr předstajowanskeho wuměłstwa hišće njeeksistowaše. Hač do nětka! Młodu serbsku literaturu woswjećić, pisacym jewišćo skićić a zdobom wuhlad na wuspěch garantować, to běchu zakładne intencije iniciatorow. A wupłody toho hódnoćeše sobotu publikum ze sylnym aplawsom.

Pohladnicy powědaja wo dawnych časach, swědča wo podawkach a ludźoch. Alfons Handrik wotkrywa nam swět, na kotryž smy minjene lěta nimale ­pozabyli.

Dokładnje sto lět stara pohladnica dopomina z třomi dalšimi motiwami tež na zajimawe stawizny impozantneho hrodu w Delnim Wujězdźe. W sydlišću, kotrež bu 1348 prěni raz pisomnje naspomnjene, je w 16. lětstotku Caspar hrabja von Nostitz hród natwarił. Po 120 lětach je hrabja von Gersdorff dał hród, kotryž bě jemu přemały, zwottorhać a w běhu štyrjoch lět bu wot 1738 po planach ital­skeho architekta nowy hród, kaž jón dźensa hišće znajemy, natwarjeny. Do noweho hroda bu hižo 1745 tež přechodnje w Klukšu załoženy prědarski a wu­čerski seminar zaměstnjeny. Spočatnje w baroknym stilu natwarjeny hród, hdźež bě tež kapałka z wołtarjom a pišćelemi, bu w 19. lětstotku w stilu nowoklasicizma přetwarjeny. Třiposchodowy praworóžkowy twar je 48,5 metrow dołhi, 18,5 metrow šěroki a 13,5 metrow wysoki. ­Cyły wulki twar kryje walbowa třěcha. Cyłkowna płonina wšěch hač do štyri metry wysokich rumnosćow wučinja 2 700 kwadratnych metrow.

Chróšćan Šulerjo

nowostki LND